شعراء سۈرىسى — ئايەت 19

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• «فَعْلَتَكَ»: سەن قىلغان ئىش، يەنى بىر كىشىنى ئۆلتۈرۈش ۋەقەسى.
• «الْكَافِرِينَ»: بۇ يەردە نېمەتنى ئىنكار قىلغۇچىلار، يەنى پىرئەۋننىڭ مۇسا ئەلەيھىسسالامغا قىلغان ياخشىلىقىنى تونۇمىغۇچىلار مەنىسىدە.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

پىرئەۋن مۇسا ئەلەيھىسسالامغا ئۆزىنىڭ ئۇنى كىچىكىدىن تەربىيەلىگەنلىكىنى، ئۇزۇن يىللار ئۆز قارمىقىدا باققانلىقىنى ئېيتىپ، مىننەت قىلدى. ئاندىن ئۇ: «سەن شۇ قىلغان ئىشىڭنى قىلدىڭ، يەنى بىر كىشىنى ئۆلتۈردۈڭ، سەن مېنىڭ نېمىتىمنى ئىنكار قىلغۇچىلاردىنسەن» دېدى. پىرئەۋننىڭ مەقسىتى مۇسا ئەلەيھىسسالامنى ئۆزىنىڭ ياخشىلىقىنى تونۇمىغان، شۇنداقلا ئۇنىڭ رەبلىكىنى ئىنكار قىلغان كىشى سۈپىتىدە ئەيىبلەش ئىدى. ئەمەلىيەتتە، مۇسا ئەلەيھىسسالام بىر كىشىنى ئۆلتۈرگەن بولسىمۇ، بۇ ئۇنىڭ قەستەن قىلغان جىنايىتى ئەمەس، بەلكى بىر مىسىرلىقنىڭ ئىسرائىل ئەۋلادىدىن بولغان بىر كىشىگە زۇلۇم قىلغانلىقىنى كۆرۈپ، ئۇنى قوغداش ئۈچۈن ئۇرغان مۇشتىنىڭ تەسىرىدىن بىلىپ قالماي ئۆلۈپ قېلىشى ئىدى. شۇڭا بۇ يەردە پىرئەۋننىڭ «سەن كاپىرلاردىنسەن» دېگەن سۆزى پۈتۈنلەي يالغان ۋە تۆھمەت ئىدى. ئاللاھ تائالا مۇسا ئەلەيھىسسالامنى پەيغەمبەر قىلىپ تاللىغان، ئۇ ھەرگىز كاپىر بولغان ئەمەس.

بۇ ئايەتتىن ئىبرەت شۇكى، كىشىلەرگە ياخشىلىق قىلغانلار بەزىدە شۇ ياخشىلىقنى تونۇمىغان كىشىلەر تەرىپىدىن ئەيىبلىنىشى مۇمكىن. لېكىن ھەقىقەتەن ئىمان ئېيتقان ۋە ئاللاھقا يۆلەنگەن كىشىلەر ھەر قانداق تۆھمەت ۋە ئەيىبلەشلەرگە قارىماي، ئۆز ئىشىنى ئاللاھقا تاپشۇرۇپ، سەۋر قىلىدۇ. ئاللاھ تائالا ھەر قانداق زۇلۇم ۋە تۆھمەتنىڭ ئاخىرىدا ھەقىقەتنى ئاشكارا قىلىدۇ. بىز مۇسا ئەلەيھىسسالامنىڭ ھاياتىدىن ئۆگىنىشىمىز كېرەككى، قىيىنچىلىقلار ۋە ئەيىبلەشلەرگە دۇچ كەلگەندە، ئاللاھقا بولغان ئىشەنچىمىزنى مۇستەھكەم تۇتۇپ، ھەقىقەت ۋە ئادالەت ئۈچۈن تىرىشىشىمىز لازىم. شۇنداقلا، باشقىلارغا ياخشىلىق قىلغاندا، شۇ ياخشىلىقنىڭ مۇكاپاتىنى پەقەت ئاللاھتىن كۈتۈشىمىز، كىشىلەرنىڭ مىننەت قىلىشىدىن ساقلىنىشىمىز كېرەك.