Аль-Касас сүресі — Аят 68

1. Сөздердің мағынасы:

• يَخْلُقُ — жаратады.
• يَخْتَارُ — таңдайды, таңдап алады.
• الْخِيَرَةُ — таңдау, таңдау еркіндігі.
• سُبْحَانَ اللَّهِ — Аллаһ пәк, ол кемшіліктен, кемсітуден, серік қосудан пәк.
• تَعَالَىٰ — биік, жоғары, ұлы.
• يُشْرِكُونَ — олар серік қосады (Аллаһқа басқаны теңейді).

1. Аяттың тәпсірі:

Уа, Расул! Раббың қалағанын жаратады және қалағанын таңдап алады. Ол өзінің елшілігіне, пайғамбарлығына, құлшылыққа кімді лайық деп білсе, соны таңдайды. Бұл істерде ешкімнің таңдау еркі жоқ, шешім қабылдау құқығы жоқ. Себебі жарату да, таңдау да, әмір де тек Аллаһқа ғана тән. Мушриктер Аллаһтың таңдауына қарсы шығып, «Құран осы екі қаланың үлкен адамына түсірілсе еді» деп айтқанда, оларға өздерінің таңдау құқығы жоқ екені ескертілді. Аллаһ олардың серік қосуынан, яғни Оған басқаны теңестіруінен пәк және биік. Ол ешбір серіктен, ортақтан ада, жалғыз билеуші.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Бұл аят Аллаһтың шексіз құдіретін, даналығын және жалғыз билеуші екенін көрсетеді. Жарату да, таңдау да, әмір де тек Оның қолында.
• Адам баласы Аллаһтың таңдауына қарсы шығуға, Оның ісіне араласуға хақысы жоқ. Бұл мұсылманды Аллаһтың әміріне мойынсұнуға, тағдырына разы болуға тәрбиелейді.
• Аяттағы «Субханаллаһ» сөзі Аллаһты әрбір кемшіліктен, серік қосудан пәк деп тануға шақырады. Бұл — иманның негізі, таухидтің мәні.
• Мушриктердің өз ойларынша Аллаһтың ісіне араласуы — адасушылықтың белгісі. Ал мұсылман Аллаһтың таңдауы әрдайым дана, әрдайым игілікке екеніне сенеді.
• Бұл аят адамды Аллаһқа шын берілуге, Оның жалғыздығын мойындауға, Оған ешкімді теңестірмеуге шақырады. Ислам — осы таухидтің, яғни Аллаһты жалғыз деп танудың діні. Ол адамды азат етеді, құлдықтан құтқарады, тек Аллаһқа ғана құл болуға бағыттайды.