سوره عنکبوت — آیه 27

معانی کلمات:

• وَهَبْنَا: بخشیدیم، عطا کردیم.
• ذُرِّيَّتِهِ: نسل و فرزندان او.
• النُّبُوَّةَ: مقام پیامبری و رسالت.
• الْكِتَابَ: کتابهای آسمانی (تورات، زبور، انجیل و قرآن).
• أَجْرَهُ: پاداش او.
• الصَّالِحِينَ: شایستگان و نیکوکاران.

تفسیر آیه:

خداوند متعال پس از آنکه ابراهیم خلیل (علیه السلام) در راه توحید، از خانه و کاشانه خود هجرت کرد و در برابر آتش و بتپرستان و دشمنان، صبر و استقامت ورزید، پاداشهای بزرگی به او عطا فرمود. نخست، فرزندی به نام اسحاق به او بخشید و سپس یعقوب (فرزند اسحاق و نوه ابراهیم) را نیز به او عطا کرد. این بخشش، نه تنها مایه آرامش دل ابراهیم در دوران پیری بود، بلکه سرآغاز برکتی عظیم برای بشریت گردید.

سپس خداوند در نسل و دودمان ابراهیم، نبوّت را قرار داد؛ به گونهای که پس از او، هیچ پیامبری مبعوث نشد مگر از نسل او. همچنین کتابهای آسمانی (تورات، زبور، انجیل و قرآن) بر پیامبرانِ از نسل او نازل گردید. این امتیاز، نشانه مقام والای ابراهیم و پاکی ریشه و تبار اوست.

خداوند در ادامه میفرماید: ما پاداش او را در دنیا نیز دادیم؛ یعنی آوازه نیک و ذکر خیر او را در میان مردم گستردیم و فرزندان صالح و شایستهای به او عطا کردیم که تا قیامت از او یاد میکنند. و در آخرت نیز او در زمره صالحان و نیکوکاران خواهد بود و پاداش کامل و بیپایان الهی نصیب او خواهد شد.

فواید و پیامهای آیه:

1. صبر و استقامت در راه حق، کلید رسیدن به پاداشهای بزرگ الهی است. ابراهیم با تحمل سختیها، به مقامی رسید که نبوّت و کتابهای آسمانی در نسل او قرار گرفت.
2. خداوند بندگان مخلص خود را در دنیا و آخرت پاداش میدهد. پاداش دنیوی (ذکر خیر و فرزندان صالح) و پاداش اخروی (همنشینی با صالحان) هر دو از الطاف الهی است.
3. نبوّت و هدایت، میراثی ارزشمندتر از مال و ثروت است. آنچه برای ابراهیم ماندگار شد، نه ثروت دنیوی، بلکه هدایت نسلهای آینده بود.
4. خانواده صالح و فرزندان نیکو، از بزرگترین نعمتهای الهی در دنیاست. دعا و تلاش برای تربیت فرزندان صالح، راهی برای ماندگاری نام و عمل نیک است.
5. این آیه مایه امیدواری مؤمنان است که اگر در راه خدا گام بردارند، خداوند نه تنها در آخرت، بلکه در همین دنیا نیز پاداشهای معنوی و مادی به آنان عطا خواهد کرد.