ซูเราะฮฺ อัล-อันกะบูต — อายะฮฺ 60

ความหมายของคำที่ควรอธิบาย:

• ดาบบะฮ์ (دَابَّة): สัตว์ที่เคลื่อนไหวบนแผ่นดิน ไม่ว่าจะเป็นสัตว์บกหรือสัตว์น้ำ
• ลาอะห์มิลุ รีซเกาะฮา (لَا تَحْمِلُ رِزْقَهَا): ไม่สามารถแบกหรือสะสมปัจจัยยังชีพของมันได้ เนื่องจากความอ่อนแอหรือไม่มีความสามารถในการเก็บสะสม

คำอธิบายความหมายของอายะฮ์:

อายะฮ์นี้เป็นการปลอบโยนและให้กำลังใจแก่บรรดาผู้ศรัทธาที่ลังเลใจในการอพยพ (ฮิจเราะฮ์) เนื่องจากเกรงกลัวความยากจนและขาดแคลนปัจจัยยังชีพ อัลลอฮ์ทรงตรัสว่า สัตว์ทั้งหลายบนแผ่นดินโลกมีจำนวนมากมายเพียงใดที่ไม่อาจแบกหรือสะสมปัจจัยยังชีพของมันได้ แต่อัลลอฮ์ทรงเป็นผู้ประทานปัจจัยยังชีพแก่พวกมันอย่างทั่วถึง โดยที่พวกมันไม่ได้เก็บสะสมไว้ล่วงหน้า ทรงเลี้ยงดูพวกมันด้วยความเอื้ออาทรของพระองค์ เช่นเดียวกับที่พระองค์ทรงเลี้ยงดูพวกเจ้าเช่นกัน ไม่ว่าพวกเจ้าจะอยู่ ณ ที่ใดก็ตาม ดังนั้น พวกเจ้าจงอย่ากลัวความยากจนจนเป็นอุปสรรคขัดขวางการอพยพหรือการปฏิบัติตามคำสั่งใช้ของพระองค์ เพราะพระองค์คือผู้ทรงประทานปัจจัยยังชีพแก่ปวงบ่าวทั้งหลาย

พระองค์ทรงเป็นผู้ทรงได้ยิน (อัส-สะมีอ์) ต่อคำพูดของพวกเจ้าที่กล่าวว่า "เราหาปัจจัยยังชีพไม่ได้ในเมืองมะดีนะฮ์" และทรงเป็นผู้ทรงรอบรู้ (อัล-อาลีม) ต่อสิ่งที่ซ่อนเร้นอยู่ในจิตใจของพวกเจ้า ไม่มีสิ่งใดซ่อนเร้นจากพระองค์ได้ ทั้งคำพูดและการกระทำ พระองค์จะทรงตอบแทนพวกเจ้าตามนั้น

บทเรียนและข้อคิดที่ได้รับ:

1. ความไว้วางใจต่ออัลลอฮ์ (เตาวักกุล): การที่อัลลอฮ์ทรงเลี้ยงดูสัตว์ทั้งหลายที่อ่อนแอและไม่สามารถสะสมอาหารได้ เป็นหลักฐานที่ชัดเจนว่า พระองค์จะทรงเลี้ยงดูมนุษย์ผู้ศรัทธาอย่างแน่นอน ดังนั้น การไว้วางใจต่อพระองค์จึงเป็นหัวใจสำคัญของการดำเนินชีวิต
2. การขจัดความหวาดกลัวต่อความยากจน: อายะฮ์นี้สอนให้เราละทิ้งความกลัวต่อการขาดแคลนทรัพย์สินเมื่อต้องปฏิบัติตามคำสั่งของอัลลอฮ์ เพราะผู้ประทานปัจจัยยังชีพคืออัลลอฮ์ มิใช่ทรัพย์สินที่เราสะสมไว้
3. การเฝ้ามองดูการดูแลของอัลลอฮ์ต่อสรรพสัตว์: การใคร่ครวญถึงการที่สัตว์เล็ก ๆ เช่น มด นก หรือแมลงต่าง ๆ ได้รับปัจจัยยังชีพจากอัลลอฮ์โดยไม่ต้องสะสม ย่อมเพิ่มพูนศรัทธาและความมั่นใจในพระเมตตาของพระองค์
4. การตระหนักถึงการเฝ้าดูของอัลลอฮ์: พระองค์ทรงได้ยินทุกคำพูดและทรงรอบรู้ทุกความลับในจิตใจ ดังนั้น มุสลิมจึงต้องรักษาคำพูดและการกระทำให้อยู่ในกรอบที่พระองค์ทรงพอพระทัยอยู่เสมอ
5. การอพยพเพื่อศาสนาไม่ใช่เหตุผลของความยากจน: การที่มุสลิมย้ายถิ่นฐานเพื่อรักษาศาสนาของตนนั้น มิได้หมายความว่าเขาจะยากจน แต่กลับเป็นหนทางที่อัลลอฮ์จะทรงประทานปัจจัยยังชีพแก่เขาจากที่ที่เขาคาดไม่ถึง
6. ความเมตตาของอัลลอฮ์ที่ครอบคลุมทุกสรรพสิ่ง: การที่พระองค์ทรงเลี้ยงดูทั้งมนุษย์และสัตว์ทั้งหลาย แสดงให้เห็นถึงความเมตตาอันกว้างใหญ่ไพศาลของพระองค์ ซึ่งควรทำให้เรารักและใกล้ชิดกับพระองค์มากยิ่งขึ้น