Аль-Анкабут сүрәсе — Аять 63

Сүзләрнең мәгънәләре:

• أَحْيَا بِهِ الْأَرْضَ – җирне терелтте, ягъни үле коры җиргә яңадан үсемлекләр чыгарды.
• مِن بَعْدِ مَوْتِهَا – җирнең үлгәннән соң, ягъни корып, тереклектән мәхрүм калгач.
• لَا يَعْقِلُونَ – аңламыйлар, акылларын кулланмыйлар.

Аять тәфсире:

Ий Мухәммәд галәйһиссәләм! Син мошрикләрдән: “Кем күктән яңгыр иңдереп, ул су белән үлгән җирне терелтте?” – дип сорасаң, алар, икеләнмичә: “Аллаһ”, – дип җавап бирерләр. Чөнки алар моны инкяр итә алмыйлар, бу хакыйкатьне үз күңелләре белән таныйлар. Аларга әйт: “Барча мактау Аллаһка!” – ягъни Аллаһ сезнең өстегездән дәлилне урнаштырды, сезнең үзегез дә Аның бердәнбер Ия булуын таныйсыз, әмма шулай да Аңа башкаларны тиңдәш кыласыз. Ләкин аларның күпчелеге аңламыйлар – алар үзләре әйткән сүзнең мәгънәсенә төшенмиләр, акылларын файдаланмыйлар. Әгәр алар чыннан да акыл йөртсәләр, бер Аллаһыны танып, Аңа гына гыйбадә кылырлар иде, файда да, зарар да китерә алмаган сынымнарга табынмаслар иде.

Аятьтән алынган файдалар:

• Кешеләрнең күбесе, хакыйкатьне таныса да, аңа буйсынмый һәм гамәл кылмый, чөнки алар акылларын дөрес кулланмыйлар.
• Яңгыр яудырып, үле җирне терелтү – Аллаһның кодрәтенә һәм бердәнберлегенә иң ачык дәлилләрнең берсе, бу – кешеләрне Ул гына илаһ икәнлегенә өнди.
• Кеше үзенең акылын кулланып, табигатьтәге могҗизалар турында уйланса, ул Аллаһның бердәнбер Раббы икәнлегенә инаныр һәм Аңа гына коллык кылыр.
• Аллаһның рәхмәте һәм нигъмәтләре киң – Ул үзенең бәндәләренә һәрвакыт ярдәм итә, аларның гөнаһларына карамастан, ризык бирә һәм җирне терелтә.