Sure Âl-i İmrân — Ayet 167

Kelime Anlamları:

• Nifak (نفاق): İçte küfrü gizleyip dışta Müslüman görünmek.
• İdfa' (ادفعوا): Savunmak, düşmanı defetmek, sayıca çoklukla Müslümanlara destek olmak.
• Kıtal (قتال): Savaşma, çarpışma.
• İman (إيمان): Kalp ile tasdik edip dil ile ikrar etmek.
• Küfür (كفر): İmanın zıddı, inkâr etmek.
• Yektumûn (يكتمون): Gizliyorlar, içlerinde saklıyorlar.

Tefsir:

Bu âyet-i kerîme, Uhud Savaşı'nda yaşanan bir olayı ve Allah Teâlâ'nın münafıkların iç yüzünü ortaya çıkarmasını anlatmaktadır. Cenâb-ı Hak, müminleri imtihan ederek onların sadakatini ortaya koyduğu gibi, münafıkların da gerçek yüzlerini açığa çıkarmıştır. Onlara, "Gelin, Allah yolunda savaşın veya hiç olmazsa sayımızı çoğaltarak düşmana karşı bize destek olun, savunmada bulunun" denildiğinde, onların cevabı son derece acı ve samimiyetsizce olmuştur: "Eğer savaş olacağını bilseydik, mutlaka size uyardık" demişlerdir. Oysa onlar savaşın olacağını biliyorlardı; fakat korkaklıkları ve imansızlıkları onları bu bahaneyi uydurmaya itmişti.

Allah Teâlâ, onların bu hâlini deşifre ederek şöyle buyuruyor: "Onlar o gün imana yakın olduklarından daha çok küfre yakındılar." Çünkü onlar, dilleriyle Müslüman olduklarını söyleseler de kalpleri küfürle dolu idi. Sözleriyle kalpleri arasında büyük bir uçurum vardı; ağızlarıyla söyledikleri şey, kalplerinde olan şey değildi. İşte bu, nifakın ta kendisidir.

Âyetin sonunda ise Yüce Allah, "Allah, onların gizledikleri her şeyi en iyi bilendir" buyurarak, onların içlerinde sakladıkları niyetleri, gizli planları ve kalplerindeki kötülüğü en mükemmel şekilde bildiğini haber veriyor. Hiçbir gizli sır, O'na gizli kalmaz.

Davet ve İbret Yönü:

Sevgili kardeşlerim! Bu âyet bize, imanın sadece dille söylenen bir söz olmadığını, kalbin tasdiki ve amelin doğruluğuyla tamamlandığını öğretmektedir. Münafıkların durumu, dil ile kalp arasındaki uçurumun ne kadar tehlikeli olduğunu gösterir. Bizler, Allah'a olan imanımızı her zaman samimiyetle pekiştirmeli, sözümüzle özümüzün bir olmasına dikkat etmeliyiz. Unutmayalım ki Allah Teâlâ, kalplerimizde olan her şeyi bilir; hiçbir şey O'na gizli değildir. Bu bilinçle hareket eden mümin, hem dünyada hem ahirette kurtuluşa erer. Rabbimiz bizleri, sözü özüne uyan, samimi ve ihlaslı kullarından eylesin. Âmin.