سوره آل عمران — آيت 38

1) ڪلماتن جي معنيٰ:

• هُنَالِكَ: اُتي، اُن مهل، اُن موقعي تي.
• دَعَا: دعا ڪيائين، پُڪار ڪيائين.
• هَبْ لِي: مون کي عطا ڪر، مون کي بخش.
• مِن لَّدُنكَ: پنهنجي طرفان، پنهنجي خاص فضل سان.
• ذُرِّيَّةً: اولاد، نسل (هي لفظ هڪڙي ۽ گهڻن ٻنهي لاءِ استعمال ٿيندو آهي).
• طَيِّبَةً: پاڪ، صالح، نيڪ ۽ مبارڪ.
• سَمِيعُ الدُّعَاءِ: دعا ٻڌندڙ، دعا قبول ڪندڙ.

2) آيت جي تفسير:

جڏهن حضرت زڪريا عليه السلام حضرت مريم عليہا السلام وٽ اهو بي مثال رزق ۽ الله جي خاص فضل کي ڏٺو — جو سياري ۾ اوندهه جا ميوا ۽ اوندهه ۾ سياري جا ميوا هن وٽ موجود هئا — ته سندن دل ۾ الله جي قدرت جو يقين وڌي ويو. انهيءَ وقت هن پنهنجي پالڻهار کي پُڪار ڪئي ۽ عرض ڪيائين: اي منهنجا رب! مون کي پنهنجي طرفان هڪ پاڪ ۽ صالح اولاد عطا ڪر. حضرت زڪريا عليه السلام پوڙهو ٿي چڪو هو ۽ سندس گهر واريءَ به ٻار نه ٿيڻ جي حالت ۾ هئي، پر جڏهن هن الله جي قدرت جو اهو عجيب مظهر ڏٺو ته هن ۾ اولاد جي اميد جاڳي پئي ۽ سمجهيائين ته الله تعاليٰ تي ڪجهه به ڏکيو ناهي. هن دعا ۾ عرض ڪيائين ته اي رب! تون دعا ٻڌندڙ آهين، جيڪو به تنهنجي در تي دعا ڪري ٿو، تنهن جي دعا ٻڌين ٿو ۽ قبول ڪرين ٿو.

3) آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• الله تعاليٰ جي قدرت تي يقين رکڻ گهرجي، ڇاڪاڻ ته هو ناممڪن کي به ممڪن ڪري سگهي ٿو.
• ٻين جي زندگيءَ ۾ الله جي نعمتن ۽ ڪرامتن کي ڏسي پنهنجي دل ۾ اميد ۽ اُميد جاڳائڻ گهرجي.
• دعا ۾ عاجزي ۽ انکساريءَ سان الله کي پُڪارڻ گهرجي، ڇاڪاڻ ته هو دعائن جو ٻڌندڙ آهي.
• اولاد جي دعا ڪرڻ وقت صالح ۽ پاڪ اولاد جي طلب ڪرڻ گهرجي، نه رڳو اولاد.
• عمر جي وڌيڪ ٿيڻ يا حالتن جي ناموافق هجڻ باوجود الله جي رحمت کان مايوس نه ٿيڻ گهرجي.
• الله تعاليٰ پنهنجي ٻانهن جي دعائن کي ٻڌي ٿو ۽ جواب ڏئي ٿو، تنهنڪري هميشه دعا ۾ لڳا رهڻ گهرجي.
• اهڙيون آيتون اسان کي سيکارين ٿيون ته اسلام ۾ دعا هڪ طاقتور هٿيار آهي ۽ الله سان سچي دل سان لاڳاپو رکڻ گهرجي.