Аль Имран сүрөсү — Аят 54

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• وَمَكَرُوا (ва макару): «Алар айла-амал кылышты, жашыруун куулук иштешти». «Макр» деген сөз араб тилинде бирөөгө жашыруун зыян келтирүүнү көздөгөн айла-амалды билдирет.
• وَمَكَرَ اللَّهُ (ва макараллаху): «Ал эми Аллах аларга каршы айла кылды». Бул жерде Аллахка «макр» (айла-амал) сөзү кайтарым түрүндө гана колдонулуп, Аллахтын алардын куулугун бекер кылып, өздөрүнө каршы жооп берүүсүн билдирет.
• خَيْرُ الْمَاكِرِينَ (хайрул-макирин): «Айла-амал кылуучулардын эң мыктысы». Башкача айтканда, Аллахтын айла-амалы эң күчтүү, эң чебер жана эң туура болуп, эч ким Аны жеңе албайт.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Буга чейинки аяттарда айтылгандай, Исраил урпактарынын арасындагы каапырлар Ыйса пайгамбарга (алейхис-салам) каршы куулук ойлоп, аны жашыруун өлтүрүүнү пландаштырышты. Алар ага кол салып, асып өлтүрүүнү көздөштү. Бирок Аллах Таала алардын бул айла-амалына каршы Өзүнүн айла-амалын кылды: Ыйса пайгамбардын ордуна башка бир адамга анын кебетесин окшоштуруп койду. Ошентип, каапырлар Ыйса деп ойлоп, ал адамды кармап өлтүрүштү. Ал эми Ыйса пайгамбар Аллахтын буйругу менен куткарылып, асманга көтөрүлдү. Аллах алардын куулугун ишке ашырбай, аларды өздөрүнүн адашуусунда калтырды. Аллах айла-амал кылуучулардын эң мыктысы, эң күчтүүсү жана эң чебери; Анын айла-амалын эч ким алсырата албайт, Ага каршы эч ким тура албайт. Аллах каапырларга каршы айла кылганда, алардын айласы таптакыр жокко чыгат.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Аллах Таала Өзүнүн душмандарына каршы айла-амал кылууга кудуреттүү. Бул — Анын кудуретинин жана даанышмандыгынын белгиси. Аллахка каршы эч ким айла кыла албайт, тескерисинче, алардын айласы өздөрүнө зыян алып келет.
• Ыйса пайгамбар (алейхис-салам) өлтүрүлгөн эмес, Аллах аны куткарган. Бул — Аллахтын пайгамбарларын коргоочулугунун далили.
• Аллах каапырлардын куулугун ишке ашырбай, аларды адашуусунда калтырат. Бул — адилеттиктин жана акыйкаттын жеңиши.
• Мусулмандар Аллахка таянып, Ага ишениш керек. Эгер душмандар айла-амал кылса, Аллах аларга каршы мыкты айла-амал кылат. Аллах ыймандууларды эч качан жардамсыз калтырбайт.
• Бул аят бизди Аллахтын кудуретине ишенүүгө, Ага таваккул кылууга жана душмандардын куулуктарынан коркпоого чакырат. Анткени Аллах — айла-амал кылуучулардын эң мыктысы, Ал Өзүнүн сүйүктүү пенделерин коргойт жана жеңишке жеткирет.