سوره لقمان — آیه 34

معانی واژگان:

• الساعة: روز قیامت و پایان جهان.
• الغیث: باران سودمند و رحمت.
• الأرحام: رحمهای مادران (جنینهای درون شکم).
• تَدْری: آگاهی و دانایی دارد.
• علیم: بسیار دانا (به همه چیز).
• خبیر: آگاه از نهانها و اسرار پنهان.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه، پنج مورد از غیبهای مطلق را بیان میکند که علم به آنها مخصوص اوست و هیچکس دیگری از آنها آگاهی ندارد:

1. علم قیامت: هیچکس جز خدا نمیداند که قیامت چه زمانی برپا میشود؛ نه پیامبران، نه فرشتگان و نه هیچ موجود دیگری.
2. نزول باران: نازل کردن باران از آسمان، تنها به دست خداوند است. اوست که میداند چه زمانی، در کجا و به چه مقدار باران ببارد و هیچکس دیگر قدرت و آگاهی کامل بر این امر ندارد.
3. علم به آنچه در رحمهاست: خداوند میداند که در شکم مادران چه موجودی در حال شکلگیری است؛ پسر یا دختر، زیبا یا زشت، سعادتمند یا شقاوتمند، و تمام ویژگیهای جسمی و روحی او.
4. دانش فردا: هیچ انسانی نمیداند که فردا چه کاری انجام خواهد داد، چه خیر یا شری به دست او خواهد رسید، و چه اتفاقی برای او رخ خواهد داد.
5. مکان مرگ: هیچکس نمیداند که در کدام سرزمین و در چه زمانی خواهد مرد؛ در خشکی یا دریا، در شهر یا روستا.

در پایان آیه، خداوند خود را با دو صفت «علیم» و «خبیر» معرفی میکند؛ یعنی او بر همه ظاهر و باطنِ امور آگاه است و هیچ چیز، حتی کوچکترین ذرهای، از علم او پنهان نیست.

فواید و پیامهای آیه:

1. ایمان به غیب: این آیه به ما میآموزد که ایمان به غیب، از اصول اساسی اسلام است. ما به چیزهایی ایمان داریم که علم آنها نزد خداست و او به مصلحت بندگان، آنها را پنهان کرده است.
2. توکل بر خدا: وقتی بدانیم که آینده، رزق، مرگ و زندگی ما در دست خداست، دلمان به او آرام میگیرد و از اضطراب و نگرانی نسبت به فردا رهایی مییابیم.
3. عبادت خالصانه: چون میدانیم خداوند به همه چیز آگاه است، عبادت ما خالصانه و از روی اخلاص خواهد بود، نه برای دیده شدن توسط مردم.
4. آمادگی برای مرگ: دانستن اینکه زمان و مکان مرگ را نمیدانیم، ما را به آمادگی دائمی برای آخرت و انجام اعمال صالح ترغیب میکند.
5. تسلیم در برابر قضای الهی: وقتی بدانیم که همه امور به علم و حکمت خداست، در برابر حوادث تلخ و شیرین زندگی، صبور و راضی به قضای او خواهیم بود.
6. امید به رحمت الهی: خداوند با اینکه به همه اسرار آگاه است، اما با رحمت خود، آینده را بر ما پوشیده نگه داشته تا با امید و تلاش، زندگی کنیم و به او پناه ببریم.