احزاب سۈرىسى — ئايەت 16

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• الْفِرَارُ: قېچىش، ئۇرۇش مەيدانىدىن قاچماق.
• لَّن يَنفَعَكُمُ: سىلەرگە ھەرگىز پايدا قىلمايدۇ.
• وَإِذًا: ئەگەر شۇنداق قىلساڭلار، ئۇ چاغدا.
• لَّا تُمَتَّعُونَ: بەھرىمەن بولمايسىلەر، پايدىلانمايسىلەر.
• قَلِيلًا: ئازغىنا، قىسقىغىنا.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى پەيغەمبەر! بۇ مۇناپىقلارغا ئېيتقىنكى، ئۆلۈمدىن ياكى ئۆلتۈرۈلۈشتىن قورقۇپ ئۇرۇش مەيدانىدىن قاچساڭلار، بۇ قاچقۇنلۇق سىلەرگە ھەرگىز پايدا قىلمايدۇ. چۈنكى ئەجەل ئاللىبۇرۇن بەلگىلەنگەن، ۋاقتى كەلگەن ئادەم قاچسىمۇ ئۆلۈمدىن قۇتۇلالمايدۇ. ئەگەر سىلەر قاچقان بولساڭلار ۋە ئەجىلىڭلار تېخى يەتمىگەن بولسا، دۇنيادا پەقەت ئازغىنا ۋاقىت، يەنى ئۆمرۈڭلارنىڭ قالغان قىسمىدىلا بەھرىمەن بولىسىلەر. بۇ ئازغىنا ۋاقىت ئاخىرەت بىلەن سېلىشتۇرغاندا ناھايىتى قىسقا ۋە ئەرزىمەس.

ئەي مۇئمىنلەر! بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئاللاھ تائالا ھەر بىر جاننىڭ ئەجىلىنى ئاللىقاچان بەلگىلەپ قويغان. ئۆلۈمدىن قېچىش ئارقىلىق ئۆمرىنى ئۇزارتىش ئەمەس، بەلكى ئاللاھقا تەۋەككۈل قىلىپ، ھەق يولىدا جاسارەت بىلەن ئىلگىرىلەش ھەقىقىي غەلىبە ۋە ئەبەدىي بەختكە ئېرىشتۈرىدۇ. دۇنيا ھاياتى قانچىلىك ئۇزۇن بولسىمۇ، ئاخىرەت بىلەن سېلىشتۇرغاندا پەقەت بىر ئازغىنا ۋاقىت. شۇڭا ئەقىللىق ئادەم دۇنيانىڭ ئازغىنا ۋاقىتلىق ھۇزۇرى ئۈچۈن ئاخىرەتنىڭ ئەبەدىي بەختىنى قۇربان قىلمايدۇ. ئاللاھ تائالا بىزنى ھەق يولىدا مۇستەھكەم تۇرۇشقا، ئۆلۈمدىن قورقۇپ يېنىۋالماستىن، ئىمان ۋە تەقۋا بىلەن ھايات كەچۈرۈشكە مۇۋەپپەق قىلسۇن.