سوره فاطر — آیه 36

معانی کلمات:

• لَا یُقْضَىٰ عَلَیْهِمْ فَیَمُوتُوا: حکم نمیشود بر مرگ ایشان تا بمیرند (یعنی مرگ به سراغشان نمیآید تا از عذاب راحت شوند).
• کَفُور: بسیار کفرانکننده و مصرّ بر کفر و ناسپاس در برابر نعمتهای الهی.

تفسیر آیه:

کسانی که به خدا و رسولش کافر شدند، برای آنان آتش دوزخ است که در آن جاودانه میمانند. نه حکم مرگ بر آنان صادر میشود تا بمیرند و از عذاب رهایی یابند، و نه چیزی از عذاب آن آتش برایشان تخفیف داده میشود و نه لحظهای آرامش مییابند. این چنین ما جزا میدهیم هر بندهای را که در کفر و ناسپاسی افراط کند و بر آن اصرار ورزد. این کیفر، عادلانه و متناسب با کردار آنان است؛ زیرا آنان نعمتهای بیشمار خداوند را انکار کردند و در برابر آیات و رسولانش سرکشی نمودند، پس سزاوار عذابی جاودانه و بیپایان شدند.

فواید و پیامهای آیه:

1. عدالت الهی: این آیه نشان میدهد که کیفر الهی بر اساس عدل است؛ کسانی که با وجود دلایل روشن، کفر را برگزیدند و بر آن اصرار کردند، سزاوار عذاب جاودانهاند.
2. خطر کفران نعمت: ناسپاسی در برابر نعمتهای خداوند، انسان را به ورطهای میکشاند که عذابش نه پایانی دارد و نه تخفیفی. این هشداری است برای شکرگزاری و بهرهگیری درست از نعمتها.
3. اهمیت ایمان و عمل صالح: در مقابل سرنوشت کافران، مؤمنان اهل عمل صالح از مغفرت و اجر عظیم برخوردارند؛ پس انسان باید با ایمان و عمل نیک، راه نجات را برگزیند.
4. رحمت الهی در دنیا: خداوند در دنیا با ارسال رسولان و کتب آسمانی، راه هدایت را نشان داد و مهلت داد؛ اما کسی که از این رحمت روی گرداند، در آخرت جز عذاب سهمی ندارد. این آیه دعوتی است برای بازگشت به سوی خدا پیش از فرا رسیدن آن روز.