سوره یس — آیه 65

معانی کلمات:

• نَخْتِمُ عَلَىٰ أَفْوَاهِهِمْ: مُهر میکنیم بر دهانهایشان (یعنی دهانشان را میبندیم تا نتوانند سخن بگویند).
• تُكَلِّمُنَا أَيْدِيهِمْ: دستهایشان با ما سخن میگویند (یعنی به اذن خدا نطق پیدا میکنند و اعمال خود را بازگو میکنند).
• تَشْهَدُ أَرْجُلُهُمْ: پاهایشان گواهی میدهند.
• يَكْسِبُونَ: به دست میآورند و انجام میدهند (اعمالی که در دنیا مرتکب میشدند).

تفسیر آیه:

در آن روز بزرگ قیامت، خداوند متعال دهانهای مشرکان و گناهکاران را مُهر میکند تا نتوانند انکار کنند یا بهانهای بیاورند و سخنی بر زبان آورند. اما دستهایشان به فرمان خدا به سخن درمیآیند و بازگو میکنند که در دنیا چه کارهایی انجام دادهاند؛ دستی که ظلم کرده، دزدی نموده، یا به گناه آلوده شده است، شهادت میدهد. همچنین پاهایشان گواهی میدهند که به سوی چه اعمالی حرکت کردهاند؛ به سوی گناه، ظلم، یا معصیت. این شهادت اعضا نه از روی اختیار خودشان، بلکه به قدرت و اراده الهی است که در آن روز همه چیز زبان باز میکند و حقیقت را آشکار میسازد. این صحنه چنان هولناک است که هیچ راهی برای انکار یا فرار از عدالت الهی باقی نمیماند.

فواید و پیامهای آیه:

• این آیه نشان میدهد که عدالت خداوند چنان کامل است که حتی کوچکترین اعمال انسان بدون شاهد و گواه نمیماند؛ اعضای بدن خود انسان، گواهانِ اعمال او هستند.
• انسان باید بداند که در دنیا هر عملی که انجام میدهد، ثبت و ضبط میشود و روزی پرده از آن برداشته خواهد شد؛ پس هیچ گناهی را کوچک نشمارد و از خطاها دوری کند.
• این آیه انگیزهای قوی برای پاک نگهداشتن دستها، پاها و تمام اعضای بدن از گناه است؛ زیرا همین اعضا روزی علیه انسان شهادت خواهند داد.
• ایمان به این حقیقت، انسان را به سوی تقوا و عمل صالح سوق میدهد و او را از غرور و فریب دنیا بازمیدارد؛ چرا که هیچ چیز پنهان نمیماند و همه چیز در پیشگاه خداوند آشکار است.