Saffot surasi — Oyat 93

Kalimalarning ma'nolari:

• فَرَاغَ — yashirincha, sezdirmasdan yuzlandi, moyil bo'ldi.
• عَلَيْهِمْ — ularning ustiga (butlarga).
• ضَرْبًا بِالْيَمِينِ — o'ng qo'li bilan urish, chunki o'ng qo'l kuchliroq va ishda ustuvordir.

Tafsir:

Ibrohim alayhissalom qavmining butlarga sig'inishini rad etib, ularning zaifligini va ojizligini isbotlashni niyat qildi. U butlar saqlanadigan joyga kelib, ularga yashirincha yaqinlashdi va o'ng qo'li bilan ularni kuch bilan urib, sindira boshladi. U bu ishni o'z qavmi ko'rmagan bir paytda, ular bayram yoki boshqa joyga ketganlarida qildi. Uning maqsadi xalqqa bu butlarning o'zlarini ham, o'zgalarni ham himoya qila olmasligini, ularning hech qanday kuchga ega emasligini amalda ko'rsatish edi. O'ng qo'l bilan urish esa kuch-quvvatning timsoli bo'lib, Ibrohim bu ishni qat'iyat va dadillik bilan bajarganini bildiradi. Bu harakat orqali u butlarga sig'inishning bema'niligini va yolg'onligini ochiq namoyon qildi.

Foydalar:

• Bu voqea haqiqatni himoya qilishda jasorat va qat'iyatning muhimligini o'rgatadi. Ibrohim alayhissalom yolg'iz o'zi butun bir jamiyatning xato e'tiqodiga qarshi chiqdi va haqiqatni baland ovozda e'lon qildi.
• Inson o'z e'tiqodini mustahkamlash va batil narsalarni rad etishda faqat so'z bilan emas, balki amaliy harakatlar bilan ham kurashishi lozimligini ko'rsatadi.
• Bu voqea musulmonlarga tavhid (yakkaxudolik) e'tiqodining qadrini va undan qat'iy turishning fazilatini o'rgatadi. Butparastlik va shirk kabi xato yo'llardan qaytishga undaydi.
• Ibrohim alayhissalomning o'ng qo'li bilan urishi, ishda kuch va mahoratni ishga solish, o'z ishini puxta va aniq bajarishga chorlaydi.
• Bu voqea, shuningdek, haqiqat yo'lida qilingan har qanday harakat, hatto yolg'iz bo'lsa ham, Alloh nazdida qadrli ekanini va oxir-oqibat g'alaba haqiqat tomonida bo'lishini eslatadi.