نساء سۈرىسى — ئايەت 39

1) لۇغەت ئىزاھاتى

• ﴿وَمَاذَا عَلَيْهِمْ﴾: ئۇلارغا نېمە زىيان بار؟ دېگەن مەنىدە.
• ﴿لَوْ آمَنُوا﴾: ئەگەر ئىمان كەلتۈرسە ئىدى.
• ﴿بِاللَّهِ﴾: ئاللاھ تائالاغا.
• ﴿وَالْيَوْمِ الْآخِرِ﴾: ئاخىرەت كۈنىگە، يەنى قىيامەت كۈنىگە.
• ﴿وَأَنفَقُوا﴾: ئىنفاق قىلسا ئىدى، يەنى خەير-ساخاۋەت قىلسا ئىدى.
• ﴿مِمَّا رَزَقَهُمُ اللَّهُ﴾: ئاللاھ ئۇلارغا بەرگەن رىزىقتىن.
• ﴿عَلِيمًا﴾: ھەممە ئىشنى بىلگۈچى.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى

بۇ ئايەت مۇناپىقلار ۋە ئىماندىن يۈز ئۆرۈگەن كىشىلەرگە قارىتىلغان بولۇپ، ئۇلارنىڭ ئىمان كەلتۈرمەسلىكى ۋە ئاللاھ يولىدا ئىنفاق قىلماسلىقىنىڭ ئۇلارغا ھېچقانداق پايدىسى يوقلۇقىنى، بەلكى ئۇلارنىڭ زىيانغا ئۇچرىغانلىقىنى ئوتتۇرىغا قويىدۇ.

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە ئۇلارغا مۇنداق دەيدۇ: ئەگەر ئۇلار ئاللاھقا ھەقىقىي ئىمان كەلتۈرۈپ، ئاخىرەت كۈنىگە ئىشىنىپ، ئاللاھ ئۇلارغا بەرگەن رىزىقتىن ئاللاھ ياخشى كۆرىدىغان ۋە رازى بولىدىغان يوللاردا ئىنفاق قىلسا ئىدى، ئۇلارغا نېمە زىيان بار ئىدى؟ ئەكسىچە، بۇ ئىشتا ئۇلار ئۈچۈن پۈتۈن ياخشىلىق بار ئىدى. چۈنكى ئىمان ۋە ئىنفاق ئىنساننى دۇنيا ۋە ئاخىرەتتە بەخت-سائادەتكە يېتەكلەيدىغان ئەڭ ئاساسلىق ئامىللاردۇر.

ئايەتنىڭ ئاخىرىدا: «ئاللاھ ئۇلارنى بىلگۈچىدۇر» دېيىلىدۇ. يەنى ئاللاھ تائالا ئۇلارنىڭ ھالىتىنى، نىيىتىنى ۋە قىلمىشلىرىنى ئوبدان بىلىدۇ، ھېچنەرسە ئۇنىڭدىن مەخپىي قالمايدۇ. ھەر بىر كىشىگە قىلغان ئەمىلىگە قاراپ جازا-مۇكاپات بېرىلىدۇ. بۇ ئايەت ئىمان ۋە ئىنفاققا تەرغىب قىلىش بىلەن بىرگە، ئاللاھنىڭ ھەممە ئىشنى بىلىشى ۋە ھېسابقا تارتىشى ھەققىدە ئاگاھلاندۇرۇشتىن ئىبارەت.

3) ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار

• ئىمان ۋە ئىنفاق ئىنسانغا ھېچقانداق زىيان ئېلىپ كەلمەيدۇ، بەلكى پايدا ۋە ياخشىلىق ئېلىپ كېلىدۇ.
• ئاللاھ يولىدا ئىنفاق قىلىش ئۈچۈن ئاللاھ بەرگەن رىزىقتىن بەرگەنلىك، ئىنساننىڭ قەلبىنى پاكلاندۇرىدۇ ۋە ئاخىرەتتە ئۈلۈشىنى ئاشۇرىدۇ.
• ئاللاھ تائالا ھەممە ئىشنى بىلگۈچىدۇر، شۇڭا ئىنسان نىيىتىنى ساغلام قىلىپ، ئەمەلىنى ئىخلاس بىلەن قىلىشى كېرەك.
• بۇ ئايەت ئىسلام دىنىنىڭ ئاددىي ۋە ئەقىلگە مۇۋاپىق ئىكەنلىكىنى كۆرسىتىدۇ: ئىمان كەلتۈرۈش ۋە ياخشىلىق قىلىش ئىنسانغا پەقەت پايدا ئېلىپ كېلىدۇ، ھېچقانداق زىيان يوق.
• ئىسلام ئىنساننى ئاللاھقا ئىشىنىش ۋە ئاخىرەت كۈنىگە ئىشىنىش ئارقىلىق ھاياتىنى مەنىلىك ۋە مەقسەتلىك قىلىشقا چاقىرىدۇ، بۇ ئىنساننىڭ روھىي ۋە ئەخلاقىي يۈكسىلىشىگە سەۋەب بولىدۇ.