સૂરા અન-નિસા — આયત 79

١) શબ્દોના અર્થ:

• حَسَنَةٍ: ભલાઈ, નેકી, નેઅમત (આશીર્વાદ) — એટલે કે સુખ, સમૃદ્ધિ, સંતાન, રોજી વગેરે જે માણસને આનંદ આપે.
• سَيِّئَةٍ: ખરાબી, બદી, મુસીબત, તકલીફ — એટલે કે દુઃખ, હાનિ, બીમારી, ગરીબી વગેરે જે માણસને નુકસાન પહોંચાડે.
• أَرْسَلْنَاكَ: અમે તમને મોકલ્યા.
• شَهِيدًا: સાક્ષી, ગવાહ.

٢) આયતની તફસીર:

હે ઇન્સાન! તમને જે પણ ભલાઈ, નેઅમત કે સુખ પ્રાપ્ત થાય છે — તે બધું અલ્લાહ તઆલા તરફથી છે, તેની કૃપા અને મહેરબાની થકી. અને તમને જે પણ તકલીફ, દુઃખ કે મુસીબત પહોંચે છે — તે તમારા પોતાના કર્મોના કારણે છે, તમારા હાથે કરેલા ગુનાહો અને ખોટા કામોનું પરિણામ છે.

આ આયતમાં અલ્લાહ તઆલા એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભલાઈ અને નેઅમતનો સ્રોત ફક્ત અલ્લાહ છે, જ્યારે મુસીબતોનું મૂળ માણસના પોતાના આચરણમાં છે. આનો અર્થ એ નથી કે અલ્લાહ મુસીબતોનો સર્જક નથી — બલ્કે એ છે કે મુસીબતો માણસના પોતાના ગુનાહોનું ફળ છે, જ્યારે ભલાઈઓ ફક્ત અલ્લાહની મહેરબાની અને કૃપાનું પરિણામ છે. આમ, માણસને ચેતવણી આપવામાં આવી છે કે તે પોતાના કર્મો સુધારે અને ગુનાહોથી બચે.

ત્યારબાદ અલ્લાહ તઆલા પોતાના પ્રિય નબી મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહુ અલયહિ વસલ્લમ) ને સંબોધીને ફરમાવે છે: અમે તમને સમસ્ત માનવજાત માટે રસૂલ (પયગંબર) બનાવીને મોકલ્યા છે, જેથી તમે લોકો સુધી અલ્લાહનો સંદેશો પહોંચાડો. અને અલ્લાહ પોતે જ સાક્ષી બનવા માટે પૂરતો છે — તે સાક્ષી છે કે તમે સાચા રસૂલ છો અને જે સંદેશો લાવ્યા છો તે સત્ય છે. અલ્લાહે તમને જે દલીલો, ચમત્કારો અને પ્રમાણો આપ્યા છે, તે પોતે જ તમારી સચ્ચાઈની સૌથી મોટી સાક્ષી છે.

٣) આયતમાંથી શીખવા મળતા ફાયદા:

1. ભલાઈ માટે અલ્લાહનો આભાર માનવો: જ્યારે પણ આપણને સુખ, નેઅમત કે ભલાઈ મળે, ત્યારે આપણે સમજવું જોઈએ કે તે અલ્લાહની કૃપા છે. આનાથી આપણા દિલમાં અલ્લાહ પ્રત્યે શુક્ર અને પ્રેમ વધે છે.
2. મુસીબતો વખતે પોતાની જાતને તપાસવી: જ્યારે કોઈ તકલીફ કે દુઃખ આવે, ત્યારે આપણે પોતાના કર્મો તપાસવા જોઈએ અને અલ્લાહ પાસે માફી માંગવી જોઈએ. આનાથી આપણે ગુનાહોથી દૂર રહેવાની પ્રેરણા મળે છે.
3. નબી (સ.અ.વ.) ની રિસાલત પર ઈમાન: આ આયત સાબિત કરે છે કે હઝરત મુહમ્મદ (સ.અ.વ.) સમસ્ત માનવજાત માટે અલ્લાહના રસૂલ છે. તેમની સચ્ચાઈ પ