Аз-Зарият сүрөсү — Аят 10

1. Сөздөрдүн мааниси:

• قُتِلَ: «Кутилa» — бул жерде «каргыш тийди», «жок болсун», «алакат тапсын» деген мааниде колдонулган. Араб тилинде бул сөз кээде каргыш айтуу жана жек көрүүнү билдирүү үчүн келет.
• الْخَرَّاصُونَ: «Ал-харрасун» — «жалганчылар», «болжол менен сүйлөгөндөр», «негизсиз ойлоп тапкандар» дегенди билдирет. Бул сөз «харс» тамырынан алынган, ал «болжолдоо», «жалган айтуу», «чындыкка негизделбеген сүйлөө» деген маанилерди камтыйт.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала жалганчыларга, негизсиз сүйлөгөндөргө жана чындыктан четтеп, өз ойлорун ойлоп таап айткандарга каргыш айтып, алардын алакат табарын билдирүүдө. Алар — Куран жөнүндө, пайгамбар (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) жөнүндө туура эмес, жалган сөздөрдү айткан адамдар. Алар чындыкты билбей туруп, өздөрүнүн ойлоп тапкан сөздөрүнө ишенип, адашуунун тереңдигинде калгандар. Алар ар кандай карама-каршы сөздөрдү айтып, элди адаштырууга аракет кылышкан. Аллах аларды каргышка калтырып, алардын жалган сөздөрүнүн эч кандай негизи жок экенин жана алардын акыбети кайгылуу болорун эскертүүдө.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Бул аят бизге чындыкты сүйлөөнүн, жалгандан жана негизсиз сөздөрдөн алыс болуунун маанилүүлүгүн үйрөтөт.
• Куран жана пайгамбар жөнүндө сүйлөгөндө, сөздү илимге жана далилге негиздеп айтуу керектигин эскертет.
• Аллахтын каргышы жалганчыларга жана адашкандарга болорун билдирип, адилеттүүлүктү жана чындыкты кармоого чакырат.
• Ислам дини илимге, чындыкка жана далилге чакырат, ошондуктан ар бир мусулман сөзүндө чынчыл болушу керек.
• Курандын сөздөрү терең мааниге ээ экенин жана аларды ойлонуп окуу керектигин көрсөтөт.