Zoriyot surasi — Oyat 45

Kalimalarning ma'nolari:

• Qiyom: Turish, o'rnidan turish, qochish uchun harakatlanish.
• Muntasir: O'zini himoya qiluvchi, g'olib bo'luvchi, yordamga erishuvchi.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo O'z azobini yuborgan o'tgan qavmlar — ayniqsa, Samud va Od qavmlarining holatini bayon qilmoqda. Ular gunoh va isyonlari tufayli azobga duchor bo'lgach, na o'rnidan turib qochishga, na o'zlarini himoya qilishga qodir bo'ldilar. Azob ularni shunday qamrab oldiki, hech qanday kuch-quvvat ularni qutqara olmadi. Ular na yugurishga, na turishga, na biror tarafga qochishga muvaffaq bo'lishdi. O'zlarini azobdan saqlash uchun na o'z kuchlari, na boshqa bir yordamchi ularga yetib keldi. Bu ularning butunlay ojiz va notavon bo'lib qolganliklarini, Allohning azobi kelganda hech kimning undan qochib qutula olmasligini ko'rsatadi.

Foydalar:

• Allohning azobi kelganda, hech qanday kuch va quvvat insonni qutqara olmasligini bilish, mo'minlarni gunohlardan tiyilishga undaydi.
• Ushbu oyat Allohning qudrati va g'olibligini, Uning irodasiga hech narsa qarshilik qila olmasligini eslatadi.
• Inson o'z kuchiga emas, balki Allohning rahmati va mag'firatiga suyanishi kerakligini o'rgatadi.
• O'tgan ummatlarning taqdiri haqida fikr yuritish, hozirgi ummat uchun ibrat va saboq bo'lib, to'g'ri yo'ldan og'ishmaslikka chorlaydi.