Sure Haşr — Ayet 21

Kelime Anlamları:

• İnzâl (أنزلنا): İndirmek, vahyetmek.
• Hâşi'an (خاشعًا): Boyun eğen, alçak gönüllü, huşû duyan.
• Mütesaddi'an (متصدعًا): Çatlayan, yarılan, parça parça olan.
• Haşyet (خشية): Derin saygı ve korku, Allah'a karşı duyulan tazim ve çekinme.
• Emsâl (أمثال): Benzetmeler, örnekler, ibretlik misaller.
• Tefekkür (يتفكرون): Derin düşünme, akıl yürütme, ibret alma.

Tefsir:

Ey insan! Şu dağlara bir bak; ne kadar heybetli, ne kadar sağlam ve ne kadar yücedirler. Onların bu azameti karşısında insan kendini küçücük hisseder. İşte Allah Teâlâ, bu azametli dağlara bile Kur'an'ı indirseydi, o dağ, sahip olduğu tüm o sertlik ve büyüklüğüne rağmen, Allah'ın azametinden ve Kur'an'daki va'd ve vaîdlerin (müjde ve uyarıların) dehşetinden dolayı huşû ile boyun eğer, korkudan paramparça olurdu.

Bu ifade, aslında biz insanlara yöneltilmiş ilahî bir uyarıdır. Cenâb-ı Hak, bu temsille bizlere şunu anlatmak ister: Ey kalpleri katılaşan insanoğlu! Senin kalbin, bu dağlardan daha mı sağlam? Dağlar, Allah'ın kelâmını işitse dayanamayıp huşû ile eğilirken, sen Kur'an okunduğunda neden kalbin yumuşamıyor, gözlerin yaşarmıyor, bedenin titremiyor? Bu, insanın kalp katılığını ve gafletini kınayan ne büyük bir ibrettir.

Allah Teâlâ, bu tür temsilleri ve benzetmeleri insanlara, akıllarını çalıştırsınlar, Kur'an'ın âyetleri üzerinde derin derin düşünsünler ve bu düşünce neticesinde iman edip hayatlarını düzeltsinler diye anlatmaktadır. Kur'an'ın her bir âyeti, insanı düşünmeye, kendini sorgulamaya ve Rabbine yönelmeye davet eder. Ne mutlu o kimseye ki, bu ilahî davete icabet eder, kalbini yumuşatır ve Kur'an'ın rehberliğinde huzura erer. Unutmayalım ki, kalpler ancak Allah'ı zikretmekle ve O'nun kelâmını anlamakla mutmain olur.