Həşr surəsi — Ayə 6

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• أَفَاءَ (əfaə): "Fey" kökündən olub, döyüşsüz, müharibə etmədən kafirlərin malından müsəlmanlara qaytarılan və ya verilən mal deməkdir.
• أَوْجَفْتُمْ (əvcəftum): "Vəcf" kökündən olub, at və ya dəvə ilə sürətlə getmək, bir yerə doğru hərəkət etmək mənasındadır.
• خَيْلٍ (xeyl): Atlar.
• رِكَابٍ (rikab): Dəvələr, xüsusilə minilən dəvələr.
• يُسَلِّطُ (yusəllitu): Hakim etmək, qalib gətirmək, birinin digəri üzərinə hökmranlıq vermək.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə Bəni Nədir yəhudilərinin torpaqlarından və mallarından bəhs edir. Onlar Mədinə yaxınlığında yaşayan bir qəbilə idi və Peyğəmbərə (sallallahu aleyhi və səlləm) qarşı düşmənçilik edirdilər. Allah onların mallarını və torpaqlarını döyüşsüz, heç bir vuruşma olmadan Peyğəmbərinə qaytardı.

Ayədə buyurulur ki, bu malları əldə etmək üçün müsəlmanlar nə at minib, nə də dəvə minib yola çıxmadılar. Yəni onlar bu malı almaq üçün heç bir zəhmətə, yorğunluğa düşmədilər, heç bir müharibə etmədilər. Çünki Bəni Nədir yəhudiləri Allahın qorxusundan və Peyğəmbərin heybətindən qalalarını tərk edib getdilər. Bu, Allahın Öz rəsuluna verdiyi xüsusi bir lütf və yardım idi.

Allah buyurur ki, O, Öz rəsullarını istədiyi kimsələr üzərinə hakim edir. Yəni Allahın qüdrəti hər şeyə çatır; istədiyi zaman düşmənləri döyüşsüz də məğlub edə bilər. Bu, Allahın qüdrətinin və hikmətinin bir göstəricisidir. Allah hər şeyə qadirdir, heç bir şey Onu aciz edə bilməz.

Bu ayə bizə öyrədir ki, Allahın yardımı və qüdrəti hər şeyin üstündədir. Bəzən Allah bəndələrinə elə qələbələr bəxş edir ki, onlar heç bir zəhmət çəkmədən, heç bir müharibə etmədən buna nail olurlar. Bu, Allahın lütfünün və mərhəmətinin genişliyini göstərir. Möminlər Allahın qüdrətinə güvənməli, Onun yardımına arxalanmalı və heç vaxt ümidsizliyə qapılmamalıdırlar. Allahın verdiyi nemətlərə şükür etmək, Onun əmrlərinə tabe olmaq və Peyğəmbərin yolunu izləmək bizim üçün ən böyük qazancdır.

Bu ayə həm də göstərir ki, İslam dini ədalət və mərhəmət dinidir. Allah döyüşsüz əldə edilən malları xüsusi hökmlərlə idarə edir. Bu da İslamın hikmətini və qanunlarının gözəlliyini ortaya qoyur. Gəlin biz də bu ayədən dərs götürək, Allahın qüdrətinə təslim olaq və Onun bizə verdiyi nemətlərə şükür edək.