سوره انعام — آیه 105

معانی کلمات:

• «نُصَرِّفُ»: به شکلهای گوناگون بیان میکنیم و توضیح میدهیم.
• «دَرَسْتَ»: تو (این مطالب را) خواندهای و از کتابهای پیشینیان آموختهای.
• «لِنُبَيِّنَهُ»: تا آن (قرآن) را روشن و آشکار سازیم.

تفسیر آیه:

همانگونه که در این قرآن، دلایل و نشانههای روشن را برای مشرکان در زمینههای توحید، نبوت و معاد به شکلهای گوناگون بیان کردیم، باز هم آیات و براهین را به صورتهای مختلف برای آنان شرح میدهیم تا حجت بر آنان تمام شود. اما آنان به جای پذیرش حق، از روی عناد و دروغ میگویند: «تو اینها را از اهل کتاب فرا گرفتهای و از کتابهای آنان خواندهای» و وحی الهی را انکار میکنند. این تنوّع در بیان آیات، دو هدف دارد: نخست آنکه کافران بهانهجو با گفتار ناروای خود رسوا شوند، و دوم آنکه ما این آیات را به روشنی برای گروهی که اهل دانش و حقیقتجویی هستند و حق را از باطل بازمیشناسند، بیان کنیم تا آن را بپذیرند و از آن پیروی کنند. این گروه، مؤمنان به رسول خدا (صلی الله علیه وسلم) و آنچه بر او نازل شده است، هستند که از این آیات بهرهمند میشوند و به سعادت میرسند.

فواید و پیامهای آیه:

1. قرآن کریم با تنوّع بیان و استدلالهای گوناگون، راه را برای همه انسانها روشن کرده است تا هیچ بهانهای برای نپذیرفتن حق باقی نماند.
2. دشمنان حق همیشه برای مقابله با دعوت الهی، بهانههای واهی میآورند؛ اما این بهانهها نه تنها به حق آسیب نمیرساند، بلکه رسوایی آنان را آشکار میسازد.
3. هدایت الهی نصیب کسانی میشود که با دانش و آگاهی به سراغ حق میروند و قلب خود را از تعصب و لجاجت پاک میکنند؛ پس بیاییم از اهل علم و حقیقت باشیم تا از این قرآن سهم کامل ببریم.
4. قرآن کتابی زنده و جاویدان است که برای هر زمان و مکانی پیام تازهای دارد و با بیانهای مختلف، دلهای جویندگان حقیقت را سیراب میکند.