Аль-Араф сүрәсе — Аять 110

Сүзләрнең мәгънәләре:

• يُرِيدُ — тели, ниятли.
• أَن يُخْرِجَكُم — сезне чыгаруны, куып чыгаруны.
• مِّنْ أَرْضِكُمْ — үзегезнең җирегездән (Мисырдан).
• فَمَاذَا تَأْمُرُونَ — нәрсә киңәш итәсез, нинди фикер бирәсез?

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Фиргавен үзенең әһле-якыннарына, кавеменең олугларына мөрәҗәгать итеп әйтә: «Ул (Муса) сезне үзегезнең җирегездән — Мисырдан чыгарырга тели. Ул сезнең динегезне бозып, сезне үзегезнең йортларыгыздан куып чыгарырга тырыша. Ә сез, әй олуглар, миңа нәрсә киңәш итәсез? Аның эше хакында нинди карар чыгарасыз?»

Фиргавеннең бу сүзләре аның халык алдында Мусага каршы төп дәлиле иде. Ул Мусаның чын дәгъватын — Аллаһка иман итәргә чакыруын яшереп, халыкны куркыту өчен аларның җирләреннән куылу куркынычы турында сөйли. Фиргавен үзенең халкын алдап, Мусаны дошман итеп күрсәтергә тырышты, чөнки ул аның чакыруының йөрәкләргә үтеп керүеннән куркты.

Фиргавеннең бу соравы аның халык белән киңәшләшүен күрсәтә, ләкин бу киңәш чын ихтыяҗдан түгел, ә халыкны үз ягына тарту өчен иде. Ул аларның фикерен алдан ук белә иде, чөнки алар аның куркыныч хакимиятеннән куркалар иде.

Аятьтән алынган файдалар:

• Бәтил (ялган) эш ияләре хакны яшерү өчен төрле хәйләләр кулланалар, халыкны куркытып, аларны хак юлдан читкә алып китәргә тырышалар.
• Фиргавен кебек залимнәрнең эше — халыкны үз файдаларына куллану, аларның куркуыннан файдалану.
• Хак дәгъватчыларга каршы ялган гаепләр тагу — батыл юлдагыларның гадәте.
• Киңәш сорау — эшләрдә уңышка ирешү юлы, ләкин киңәшне дөрес кешеләрдән сорарга кирәк.
• Аллаһ үз рәсүлләренә ярдәм итә, дошманнарның хәйләләренә карамастан, аларны җиңү бирә.