Muddassir surasi — Oyat 15

Kalimalarning maʼnolari:

• Yatmaʼu: umid qiladi, orzu qiladi.
• An azida: (moliga va farzandiga) yana ziyoda qilishimni.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo oʻzining hadsiz-hisobsiz neʼmatlariga nozuk koʻrgan, lekin shukr qilish oʻrniga kufr va takabburlikni tanlagan bir kimsaning ahvolini bayon qilmoqda. Alloh unga mol-mulkni keng qilib berdi, farzandlarini yonida doimiy hozir qildi, tirikchilik yoʻllarini osonlashtirdi. Ammo u bu neʼmatlarning qadriga yetmadi, balki yana ham koʻproq narsalarni talab qildi. U shunchaki umid qiladiki, Alloh unga yana ham koʻproq mol va farzand bersin. Holbuki, u bu neʼmatlarni bergan Zotga iymon keltirmaydi, Uning paygʻambariga qarshi chiqadi va Qurʼonga dushmanlik qiladi. Bu — kufr va noshukurlikning eng yorqin namunasi. Alloh taolo bunday odamning haddan oshgan istaklarini qattiq qoralaydi va uning bu orzusi hech qachon amalga oshmasligini bildiradi. Chunki Allohning hikmati shuni taqozo qiladiki, bunday noshukur banda bundan ortiq neʼmatlarga ega boʻlmasin.

Foydalar:

1. Inson Allohning neʼmatlariga shukr qilishi lozim. Neʼmat koʻpayishining kaliti — shukr, neʼmatning ketishiga sabab esa noshukurlikdir.
2. Mol va farzand koʻpligi Allohning roziligiga dalolat qilmaydi. Baʼzan bu neʼmatlar inson uchun sinov va imtihon boʻladi.
3. Kofir va gunohkor kishining orzu-umidlari behuda ekanini bilishimiz kerak. Haqiqiy baxt-saodat Allohning roziligini topishdadir.
4. Alloh taolo har bir bandasiga hikmat bilan beradi va bermaydi. Uning taqdiriga rozi boʻlish moʻminning fazilatidir.
5. Bu oyat bizga oʻrgatadiki, har qanday holatda ham Allohga shukr qilish va Unga iymon keltirish — eng buyuk neʼmatdir.