Muddassir surasi — Oyat 16

Kalimalarning ma'nolari:

• Kallā: Yo'q, unday emas! (Rad etish, qaytarish ma'nosida)
• Anīd: O'jarlik bilan haqdan yuz o'giruvchi, qasddan inkor etuvchi, raqiblik qiluvchi.

Tafsir:

Yo'q, unday emas, ey Rasul! Uning da'vosi va umidi bejodir. U o'zi haqida o'ylaganchalik emas. Albatta, u (Walid ibn Mug'iyra) Bizning oyatlarimizga — Qur'onga va uning ichidagi dalil-u hujjatlarga nisbatan o'ta o'jar, qasddan yuz o'giruvchi va muxolif bo'ldi. U haqni tan olmadi, balki unga qarshi kurashdi va odamlarni ham undan qaytardi. Bu uning kibr-u takaabburligi va botilga bo'lgan sodiqligi tufayli edi. Shuning uchun unga og'ir va mashaqqatli azob tayyorlandi.

Foydalar:

1. Oyatdan ma'lum bo'ladiki, Alloh taolo o'z oyatlariga qarshi o'jarlik qiluvchi, haqni bilgan holda inkor etuvchi kimsalarni xo'rlik va azobga duchor qiladi. Bu esa mo'minlar uchun saboq — ular haq ustida sobit qolishlari va o'jar kofirlarning yo'lidan qochishlari kerak.
2. Insonning mol-mulki, farzandlari va boyligi uni Allohning azobidan qutqara olmaydi. Haqiqiy izzat va najot faqat Allohning oyatlariga iymon keltirish va ularga amal qilishdadir.
3. Bu oyat mo'minlarga tasalli beradi: zolim va o'jar kimsalar qanchalik kuchli bo'lmasin, ularning oxirati halokatdir. Alloh ularni hisobga oladi va ularga munosib jazo beradi.
4. Oyatda haqni tan olishdan bosh tortish va o'jarlik qilish — insonni halokatga yetaklovchi eng yomon xulqlardan ekani ta'kidlanadi. Mo'min kishi doim haqni qabul qilishga tayyor bo'lishi va nafsining istaklariga ergashmasligi lozim.