سورت انسان — آیت 30

د کلمو معناګانې:

• تَشَاؤُونَ: تاسو غواړئ، اراده کوئ.
• يَشَاءَ: هغه اراده وکړي، وغواړي.
• عَلِيمًا: ډېر پوه، چې له هر څه خبر دی.
• حَكِيمًا: ډېر هوښیار، چې هر کار په حکمت سره کوي.

د آیت تفسیر:

الله تعالی په دې آیت کې وایي چې تاسو هېڅ شی نه شئ غوښتلی او نه کومه اراده کولای شئ، مګر دا چې الله تعالی یې اراده کړې وي. یعنی د بندې اراده او هیلې د الله تعالی له مشیت او ارادې سره تړلې دي. که الله تعالی وغواړي چې یو څه وشي، نو هغه کېږي، او که یې نه غواړي، نو هیڅوک یې نه شي کولای. دا چې تاسو د خیر او نیکۍ لار غواړئ، دا پخپله د الله تعالی له فضله او هغه یې چې تاسو ته د نیکۍ اراده درکړې ده. الله تعالی د خپلو بندګانو په ټولو حالاتو او پټو خبرو ښه پوه دی، او په خپل ټول کار کې حکیم دی؛ یعنې هر څه چې کوي، په حکمت سره یې کوي، که د رحمت او نیکۍ وي او که د عذاب وي. هغه څوک چې د ایمان او تقوا لار غوره کوي، دا د الله تعالی په مشیت سره ده، او هغه څوک چې د ظلم او سرغړونې لار نیسي، دا هم د الله تعالی په عدل او حکمت سره ده، او هغه به یې سزا ورکړي.

فايدې:

• دا چې د بندې اراده د الله تعالی له ارادې سره تړلې ده، نو انسان باید تل له الله تعالی څخه د خیر او نیکۍ غوښتنه وکړي، ځکه چې ټول کارونه د هغه په لاس کې دي.
• دا چې الله تعالی علیم او حکیم دی، نو بنده باید په هر حالت کې د هغه په تقدیر راضي وي، ځکه چې هغه پوهېږي چې څه یې لپاره ښه دي او څه بد، او هر څه چې کوي په حکمت سره یې کوي.
• دا آیت د توحید او د الله تعالی په قدرت باندې د باور پیاوړتیا راولي، او انسان ته دا درس ورکوي چې خپل کارونه له الله تعالی څخه وغواړي او په هغه باندې توکل وکړي.
• دا چې الله تعالی څوک په خپل رحمت کې داخلوي او څوک عذابوي، دا د هغه په حکمت او عدل سره دی، نو انسان باید د الله تعالی له رحمت څخه ناامیده نه شي او د هغه له عذاب څخه بې پروا نه شي.