Abəsə surəsi — Ayə 18

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• مِنْ أَيِّ شَيْءٍ — "nədən", "hansı şeydən" mənasındadır. Burada sual təəccüb və qınama məqsədi daşıyır.
• خَلَقَهُ — "onu yaratdı". "O" əvəzliyi insana (xüsusilə Allaha küfr edən kafir insana) qayıdır.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə, Allahın insanı yaratarkən hansı aciz və dəyərsiz maddədən yaratdığını düşünməyə çağırır. İnsan yer üzündə təkəbbür göstərir, Rəbbini inkar edir, Ona qarşı küfr edir. Halbuki o, bir damla dəyərsiz sudan — mənidən — yaradılmışdır. Allah onu mərhələ-mərhələ şəkilləndirmiş, ona surət verib kamilləşdirmişdir. Sonra ona doğru yolu da, azğın yolu da göstərmişdir. Daha sonra onu öldürüb qəbirdə yerləşdirmişdir. Allah istədiyi zaman onu yenidən dirildəcək və hesaba çəkəcəkdir.

Belə isə, ey insan! Səni yoxdan var edən, sənə göz, qulaq, ağıl və qəlb verən Rəbbinə qarşı necə təkəbbür göstərirsən? Sən ki, bir damla sudan yaradılmışsan, heç bir gücün, heç bir qüdrətin yoxdur. Səni yaradan Allah sənə saysız-hesabsız nemətlər bəxş etmişdir. O halda, bu nemətlərə şükür etmək, Ona iman gətirmək və itaət etmək ən böyük borcun deyilmi?

Bu ayə bizə xatırladır ki, insan öz mənşəyini düşünsün, öz acizliyini dərk etsin və Allaha qarşı təkəbbürdən uzaq olsun. Çünki təkəbbür insanı küfrə və azğınlığa aparan ən böyük səbəblərdən biridir. Allahın verdiyi ağıl, qəlb və vicdan bizə doğru yolu göstərir. Gəlin bu dəvəti qəbul edək, Yaradanımızı tanıyaq, Ona iman gətirək və Onun razılığını qazanmağa çalışaq. Ən gözəl yol, Allaha təslim olmaq və Onun göstərdiyi yolla getməkdir.