Аль-Аля сүрәсе — Аять 15

Сүзләрнең мәгънәләре:

— «Зәкәрә» — искә алды, зекер итте, телгә алды.

— «Исмә» — исемен.

— «Рәббиһи» — Раббысының, Хуҗасының.

— «Фәсәллә» — намаз укыды, дога кылды.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә үзенең колына — Пәйгамбәребез Мөхәммәдкә (с.г.в.) һәм гомумән һәрбер мөэмингә — уңышка ирешү юлын күрсәтә. Әүвәлге аятьтә "үзен пакьләгән кеше уңышка ирешкән" диелгән иде. Менә шушы пакьләнүнең икенче өлеше булып, бәндәнең Раббысының исемен зекер итүе һәм намаз укуы тора.

«Раббысының исемен искә алу» дигәннән, монда берничә мәгънә карала: беренчедән, кеше Аллаһының берлеген танып, Аны бердәнбер Илаһ дип ышануы; икенчедән, Аның мактаулы сыйфатларын тел белән зекер итүе — тәсбих, тәхлил, тәкбир кебек зекерләр; өченчедән, Аллаһының рөхсәт иткән һәртөрле зекерен кылу. Ә «намаз укыды» дигән сүз — фарыз намазларны вакытында, тулысынча үтәү, шулай ук мөмкин булганча нәфел намазлар да уку.

Бу ике эш — зекер һәм намаз — кешенең күңелен пакьли, аны Аллаһыга якынайта, гөнаһлардан чистарта. Намаз кешене яман эшләрдән һәм начар гамәлләрдән тыя, ә зекер йөрәккә тынычлык бирә. Шуңа күрә Аллаһы Тәгалә бу аятьтә әүвәлге аятьтәге "үзен пакьләү"нең нәкъ менә зекер һәм намаз аша булачагын ачыклый.

Гыйбрәтләр һәм файдалар:

1. Аллаһыны зекер итү һәм намаз уку — кешенең рухи пакьлегенә ирешүнең иң зур чарасы. Кем Аллаһыны күп искә ала, аның йөрәге яктыра, күңеле сафлана.
2. Намаз — мөэминнең Аллаһы белән бәйләнеше. Ул кешене көн саен биш мәртәбә Раббысы хозурына бастыра, аның иманын ныгыта.
3. Зекер белән намаз бергә барганда гына тулы нәтиҗә бирә: тел белән зекер, йөрәк белән ихлас, гамәл белән намаз — болар барысы да бергә кушылып, кешене чын мәгънәдә уңышка ирештерә.
4. Бу аять безгә күрсәтә: дөньядагы чын уңыш — мал-мөлкәттә, дәрәҗәдә түгел, ә Аллаһыга коллыкта, Аның зекерендә һәм Аңа гыйбадәт кылуда.