سوره اعلی — آیه 15

معانی کلمات:

• ذَکَرَ: یاد کرد، ذکر گفت.
• اسمَ ربّه: نام پروردگار خود را.
• فَصَلّیٰ: پس نماز خواند و به نماز پرداخت.

تفسیر آیه:

این آیه در ادامه بیان ویژگیهای کسانی است که رستگار میشوند. خداوند میفرماید: آن کس که نام پروردگار خود را یاد کرد و به یگانگی او را ستود و با ذکر و دعا به درگاه او روی آورد، سپس نماز را به پا داشت و با خشوع و اخلاص، فرایض و نوافل خود را به جای آورد، چنین کسی به سعادت و رستگاری دست یافته است. منظور از ذکر نام پروردگار، یادآوری توحید و ستایش اوست که زمینهساز عبادت و بندگی است. و منظور از نماز، انجام دادن آن با شرایط و آداب صحیح، در وقتهای معین و با حضور قلب است؛ چرا که نماز ستون دین و بهترین وسیله برای تقرب به خداوند است. این آیه نشان میدهد که ذکر زبانی باید با عمل صالح همراه باشد و ایمانِ صرف، بدون عبادت و اطاعت، کافی نیست.

فواید و پیامهای آیه:

• ذکر خداوند و یاد او، مقدمهای برای رسیدن به آرامش دل و انجام عبادات خالصانه است.
• نماز، مهمترین عبادت عملی است که پس از ایمان و ذکر، انسان را به رستگاری نزدیک میسازد و او را از گناهان بازمیدارد.
• توفیق در ذکر و نماز، نشانه پاکی نفس و تزکیه روح است و انسان را به قرب الهی میرساند.
• این آیه مسلمانان را ترغیب میکند که رابطه خود را با خداوند از طریق ذکر و نماز مستحکم کنند تا در دنیا و آخرت رستگار شوند.