Аль-Гашия сүресі — Аят 17

1. Сөздердің мағынасы:

• أَفَلَا يَنظُرُونَ: Олар қарап, ой жүгіртпей ме? Яғни, айналасындағы Аллаһтың жаратылыстарына назар аударып, терең ойлануға шақыру.
• الْإِبِلِ: Түйе. Араб тілінде бұл сөз жалпы түйе түрін білдіреді.
• كَيْفَ خُلِقَتْ: Ол қалай жаратылды? Яғни, түйенің жаратылысындағы ғажайып сырлар мен даналыққа көңіл бөлу.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Аллаһ Тағала қияметті, қайта тірілуді жоққа шығарған адамдарға өзінің құдіретін дәлелдеу үшін айналасындағы жаратылыстарға назар аударуға шақырады. Ол: "Олар түйеге қарап, оның қалай жаратылғанын ойламай ма?" — дейді. Түйе — адам баласына қызмет етуге бағындырылған, үлкен денелі болса да мойынсұнғыш, жүк артып, алыс сапарларға шыдайтын керемет жаратылыс. Оның құрылысы шөл далада өмір сүруге, сусыздыққа төзуге, ауыр жүк көтеруге толық бейімделген. Міне, осының өзі Аллаһтың шексіз құдіреті мен даналығын көрсететін айқын дәлел. Сондықтан адам баласы осындай жаратылыстарға терең оймен қарап, оларды жаратқан Аллаһтың қайта тірілтуге де құдіреті жететінін түсінуі керек.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Бұл аят адамды Аллаһтың жаратылыстарына ой жүгіртіп, терең ойлануға шақырады. Әрбір жаратылыста Аллаһтың құдіреті мен даналығының іздері бар.
• Түйенің жаратылысындағы ғажайыптарды байқау — Аллаһтың адам баласына деген мейірімі мен қамқорлығын көрсетеді. Ол тіпті ең пайдалы жануарларды адамға бағындырып берген.
• Бұл аят қайта тірілуге сенуді нығайтады: егер Аллаһ осындай күрделі жаратылысты жоқтан бар ете алса, онда өлген адамдарды қайта тірілту де Оған оңай.
• Адам баласы табиғатқа, жаратылысқа қарап, Аллаһты тануға, Оған иман етуге және шүкіршілік етуге ұмтылуы керек. Бұл — иманды күшейтіп, жүректі жұмсартатын, адамды Исламға жақындататын ұлы жол.