Аль-Аляк сүрөсү — Аят 14

1. Сөздөрдүн мааниси:

• أَلَمْ يَعْلَمْ — «Билбейби?», «билбедиби?» деген мааниде. Бул жерде айыптоо жана таң калуу маанисинде келет.
• بِأَنَّ اللَّهَ — «Аллах... экенин» дегенди билдирет.
• يَرَى — «Көрөт» деген мааниде. Аллах Тааланын бардык нерсени көрүп турганын билдирет.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аят Аллахка сыйынбай, Ага каршы чыгып, пенделерди да Аллахка ибадат кылуудан тоскон адамдарга карата айтылган эскертүү. Аллах Таала айтып жатат: эй, адам, сен башкаларды жакшылыктан, айрыкча намаз окуудан тоскондо, Аллах сенин бардык кылган ишиңди көрүп турганын билбейсиңби? Сенин жашыруун жана ачык кылган амалдарыңдын бири да Аллахтан жашыруун калбайт. Ал сени көрүп турат жана кылган ишиңе жараша сыйлык же жаза берет.

Бул аяттагы суроо — айыптоо жана ойлонууга чакыруу. Аллахтын көрүп турганын билген адам Ага каршы күнөө кылуудан жана башкаларды жакшылыктан тосуудан абайлайт. Ал эми Аллахтын көрүүсүн эске албаган адам уятсыздыкка жана каапырлыкка батып кетет.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Аллах Таала бардык нерсени көрөт, эч нерсе Ага жашыруун эмес. Бул бизди жакшылыкка умтулууга жана жамандыктан качууга түрткү берет.
• Эгер адам Аллахтын көрүп турганын дайыма эстесе, ал күнөөгө батпайт жана башкаларды да жакшылыктан тоспойт.
• Ислам дини адамды өзүн-өзү көзөмөлдөөгө, ар дайым Аллахтын алдында жоопкерчиликти сезүүгө үйрөтөт. Бул болсо коомдо тынчтыкты жана тартипти орнотот.
• Аллахтын көрүүсү — ыймандуу адам үчүн сооротуу жана коркунуч: жакшылык кылгандар сыйлык алат, жамандык кылгандар жазасын тартат. Бул адилеттикке болгон ишенимди бекемдейт.
• Бул аят аркылуу биз Аллахтын улуулугун, билүүсүнүн жана көрүүсүнүн чексиздигин таанып, Ага болгон такыбаалыгыбызды арттырабыз.