Сүрөсү Аль-Фатиха — Аят 3

Сөздөрдүн маанилери:

• Ар-Рахман (الرَّحْمَن): Ырайымы кенен, ырайымы бардык жаратылышты камтыган деген мааниде.
• Ар-Рахим (الرَّحِيم): Ырайымдуу, ырайымы өзгөчө ыймандууларга арналган деген мааниде.

Аяттын мааниси:

Бул аятта Аллах Таала Өзүнүн эки улуу сыпатын эскертет: Ар-Рахман жана Ар-Рахим. Ар-Рахман – Аллахтын ырайымы бардык жаратылышты, момун-каапырды, адам-перишти, жаныбар-өсүмдүктү камтыйт. Ал эми Ар-Рахим – ырайымы өзгөчө ыймандуу пенделерине арналган, алардын күнөөлөрүн кечирип, бейишке киргизүүчү ырайым. Бул эки ысым Аллахтын ырайымынын кенендигин жана анын момундарга болгон өзгөчө мээримин көрсөтөт.

Бул аятта Аллах Таала Өзүн мактап, пенделерине Өзүнүн ырайымын эскертип жатат. Мындан мурунку аятта "Ааламдардын Раббиси" деп айтылгандан кийин, эми ырайымдуулук сыпатын эскертип, пенделерин Үмүткө бөлөйт. Анткени Аллах – Рабби, бирок Аллахтын Раббийлиги ырайым менен айкалышкан. Ал эч качан пенделерин жазалоого шашылбайт, тескерисинче, ырайымы менен аларды туура жолго баштайт.

Ибрат жана насаат:

Оо, момун пенде! Сен күн сайын намазда бул аятты окуйсуң. Аллах сага Өзүнүн ырайымын эскертип, "Мен сага ырайымдуумун, сен да Менден ырайым күт" деп үйрөтөт. Эгер Аллахтын ырайымы болбосо, эч кимибиз куткарылбайт эле. Ошондуктан Аллахтан ырайым сурап, Өзүбүз да бири-бирибизге ырайымдуу болууга умтулалы. Пайгамбарыбыз (саллаллаху алейхи ва саллям) айткан: "Аллах ырайымдууларга ырайым кылат. Силер жердегилерге ырайым кылгыла, асмандагы (Аллах) силерге ырайым кылат" (Тирмизи, Бирр, 16).