Йунус сүрөсү — Аят 66

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• أَلَا: Билгин, көңүл бургун деген маанидеги эскертүү сөзү.
• مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَمَن فِي الْأَرْضِ: Асмандардагы жана жердеги бардык жаратылгандар — периштелер, адамдар, жиндер жана башкалар.
• يَدْعُونَ مِن دُونِ اللَّهِ شُرَكَاءَ: Аллахтан башканы шерик кылып чакыргандар.
• الظَّنَّ: Күмөн, божомол, бекем далилге негизделбеген ой.
• يَخْرُصُونَ: Жалган айтышат, ойлоп таап, жалган нерселерди ойлоп чыгарышат.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Билгин, чындыгында асмандардагы жана жердеги бардык нерселер — периштелер, адамдар, жиндер жана башка жаратылгандардын баарысы Аллахтын мүлкү, Анын бийлиги астында. Ал каалагандай өкүм кылат, каалагандай иш кылат, Ага эч ким шерик эмес.

Аллахтан башка нерселерди кудай кылып чакыргандар эмнеге ээрчип жатышат? Алар чыныгы шериктерге ээрчип жатышкан жок, анткени Аллахтын рубубиятында (кудайлыгында) шерик болушу мүмкүн эмес. Алар тек өздөрүнүн күмөн-божомолдоруна гана ээрчип жатышат. Алардын ою боюнча, алар сыйынган нерселер аларды Аллахка жакындатат деп ойлошот. Бирок бул болгону жалган — алар Аллахка шерик кошуу тууралуу жалган сөздөрдү ойлоп чыгарышат. Аллах алардын айткан сөздөрүнөн бийик жана улук.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Бул аят Аллахтын бардык нерсеге ээлик кылуучу жалгыз Кудай экенин ачык көрсөтөт. Асмандардагы жана жердеги бардык жаратылгандар Анын бийлиги астында.
• Аллахтан башкага сыйынуу тек күмөнгө жана жалганга негизделгенин түшүндүрөт. Бул адамды чыныгы жолго — жалгыз Аллахка сыйынууга чакырат.
• Ислам дини адамды ойлоп табылган кудайлардан арылтып, чыныгы жалгыз Кудайга багыттайт. Бул адамдын жашоосунда тынчтык жана анык жолду табууга жардам берет.
• Курандын далилдери акылга жана чындыкка негизделгенин көрсөтөт. Аллахтын жалгыздыгы тууралуу окуу аркылуу адамдын ийманы бекемделет.
• Бул аят аркылуу биз Аллахтын улуулугун жана Анын жалгыз Ээ экенин терең түшүнөбүз. Ислам — бул чыныгы жана туура жол, ал адамды адашуудан куткарат.