Йунус сүресі — Аят 66

1. Сөздердің мағынасы:

• أَلَا: Есіңе сал, біл, назар аудар деген мағынадағы ескерту сөзі.
• مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَمَن فِي الْأَرْضِ: Көктердегі және жердегі барлық жаратылыстар — періштелер, жындар, адамдар және басқалар.
• يَدْعُونَ مِن دُونِ اللَّهِ: Аллаһтан басқаға сиынып, шақыратындар.
• شُرَكَاءَ: Аллаһқа серік қосылған нәрселер, яғни олардың ойларынша құдай деп санаған бұттары.
• الظَّنَّ: Күмән, болжам, дәлелсіз ой.
• يَخْرُصُونَ: Өтірік айтады, жалған сөйлейді.

1. Аяттың тәпсірі:

Біл және есіңде сақта! Көктердегі және жердегі барлық жаратылыс — періштелер, адамдар, жындар және өзге де мақлұқаттар — түгелдей Аллаһтың билігінде, Оның меншігінде. Ол қалағанын билейді, қалағанын жасайды. Ол бір өзі — барлық нәрсенің Жаратушысы әрі Иесі.

Ал Аллаһтан басқаға сиынып, оларды серік деп санайтындар шын мәнінде ешбір серікке ермейді. Өйткені Аллаһтың құдайлығында серігі болуы мүмкін емес, бұл ақылға да, шындыққа да қайшы. Олар тек өздерінің дәлелсіз болжамдарына, күмәнді ойларына ғана ереді. Олар "мына бұттарымыз бізді Аллаһқа жақындастырады" деп ойлайды, бірақ бұл — негізсіз қиял. Шындығында олар өтірік айтып, Аллаһқа жалған нәрселерді теліп отыр. Аллаһ олардың айтқандарынан әлдеқайда жоғары әрі ұлы.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Барлық жаратылыс — көктегі де, жердегі де — тек Аллаһтың билігінде екенін білу иманды күшейтеді. Бұл адамды Аллаһқа ғана тәуекел етуге, Оған ғана құлшылық қылуға бағыттайды.
• Аллаһқа серік қосу — дәлелсіз болжамға ғана сүйену. Ислам адамды нақты дәлелге, ақиқатқа шақырады, ал ширк — құрғақ қиял мен өтірікке негізделген.
• Бұл аят адамзатты ойлануға, шынайы жаратушыны тануға жетелейді. Ислам — ақыл мен шындыққа сай келетін дін, ол адамды қараңғылықтан жарыққа шығарады.
• Аллаһтың бірлігін мойындау — жүректің тыныштығы мен ақиқатқа жетудің жолы. Осы аят арқылы әр адам өз сенімін тексеріп, тек Аллаһқа ғана бет бұруға шақырылады.