Hud surasi — Oyat 83

Kalima ma'nolari:

• مُسَوَّمَةً — belgilangan, nishonlangan (har bir toshda azob beriladigan kimsaning ismi yozilgan edi).
• عِندَ رَبِّكَ — Robbing huzurida, Uning ilmi va irodasi bilan belgilangan holda.
• مِنَ الظَّالِمِينَ — zolimlar (bu yerda Makka mushriklari nazarda tutilgan).
• بِبَعِيدٍ — uzoq emas, yaqin.

Tafsir:

Ushbu oliy qur'oniy bayonda Alloh taolo Lut qavmiga yuborilgan azob haqida xabar bermoqda. Ular ustiga yuborilgan toshlar quyidagi xususiyatlarga ega edi:

Birinchidan, bu toshlar belgilangan edi — ya'ni har bir toshda azobga duchor bo'ladigan gunohkorning ismi yozilgan bo'lib, u aynan o'sha kimsaga tegishi uchun mo'ljallangan edi. Bu toshlar oddiy toshlar emas, balki loydan qotirilgan, pishiq g'isht kabi mustahkam jismlar edi.

Ikkinchidan, bu toshlar Robbing huzurida — ya'ni Allohning ilmi, hikmati va taqdiri bilan belgilangan edi. Ular Allohning xazinalarida saqlanib turgan bo'lib, faqat Uning izni bilan yuborilgan.

Uchinchidan, Alloh taolo bu toshlarning zolimlardan uzoq emasligini bayon qilmoqda. Bu yerda "zolimlar"dan maqsad — Makka mushriklari va barcha gunohkorlardir. Ya'ni, bu toshlar faqat Lut qavmiga xos bo'lgan narsa emas; balki Alloh xohlasa, xuddi shunday azobni boshqa zolim qavmlarga ham yuborishi mumkin. Bu — har bir zolim va gunohkor uchun ogohlantirish va tahdiddir.

Ushbu bayon orqali Alloh taolo musulmonlarga ham, barcha insonlarga ogohlantirish bermoqda: Allohning azobi hech kimdan uzoq emas, balki har bir zolimning boshiga tushishi mumkin. Makka mushriklari ham Lut qavmining gunohlarini qilmasalar ham, ular zulm va shirkda davom etsalar, xuddi shunday azobga duchor bo'lishlari mumkin edi.

Foydalar:

1. Allohning azobi adolatli va aniq belgilangan — har bir gunohkor o'z jazosini oladi, bu esa Allohning adolatini ko'rsatadi.
2. Gunohkorlar uchun hech qanday himoya yo'q — Alloh xohlasa, azobni istalgan zolimga yuborishi mumkin, bu esa insonlarni gunohdan qaytarishga undaydi.
3. Ushbu oyat musulmonlarga Allohning qudrati va hukmronligini eslatadi — Uning huzurida hamma narsa belgilangan va U hech qachon zolimlarni jazosiz qoldirmaydi.
4. Bu oyatda tavhid va taqvo da'vati bor — insonlar faqat Allohga itoat qilishlari va Uning azobidan qo'rqishlari kerak, chunki Uning azobi yaqindir.
5. Allohning rahmati va azobi o'rtasidagi muvozanat — U bandalarini ogohlantiradi, toki ular tavba qilib, to'g'ri yo'lga qaytsinlar. Bu esa Allohning bandalariga bo'lgan mehridir.