Sure Yûsuf — Ayet 42

Kelime Anlamları:

• Zanne (ظَنَّ): Burada "bildi, kanaat getirdi" anlamındadır. Yûsuf (a.s.), rüya tabirindeki isabetiyle hangi arkadaşının kurtulacağını bilmişti.
• Nâcî (نَاجٍ): Kurtulan, kurtuluşa eren.
• Üzkürnî (اذْكُرْنِي): Beni hatırla, benden bahset, durumumu anlat.
• Rabbin (رَبِّكَ): Burada "efendin, melikin" anlamındadır; yani kral.
• Fensâhü (فَأَنسَاهُ): Ona unutturdu.
• Lebise (لَبِثَ): Kaldı, ikamet etti.
• Bid'u sinîn (بِضْعَ سِنِينَ): Birkaç yıl; müfessirlerin çoğunluğuna göre yedi yıl.

Tefsir:

Hazreti Yûsuf (a.s.), zindanda kendisiyle birlikte kalan iki arkadaşından, rüya tabirindeki üstün ilmi sayesinde kurtulacağını bildiği sâkî (içki sunucu) gence dönerek şöyle dedi: "Efendin olan melikin yanında beni hatırla! Ona, zulmen ve hiçbir suçu olmadan zindana atılmış bir masum olduğumu anlat; belki bu vesileyle kurtulurum." Ancak şeytan, o gencin kalbinden bu hatırlatmayı silip attı; o da Yûsuf'un durumunu melike iletmeyi unuttu. Bu unutma, Yûsuf'un kurtuluşunu geciktirdi ve o, zindanda birkaç yıl daha (rivayete göre yedi yıl) kaldı.

Bu kıssada, Allah'ın veli kullarının bile imtihanlarla karşılaşabileceği, sabrın ve tevekkülün mükâfatının büyük olduğu görülmektedir. Yûsuf (a.s.), bu süre zarfında zindanda tevhid mücadelesini sürdürmüş, insanlara Allah'ın dinini anlatmış ve sabrın en güzel örneğini sergilemiştir. Bu olay, müminlere şu dersi verir: İnsanlara güvenip dayanmak yerine, her işte Allah'a tevekkül etmek gerekir. Çünkü kulların vaatleri unutulabilir, ancak Allah'ın vaadi asla unutulmaz. Yûsuf'un (a.s.) bu sabrı, onu daha sonra Mısır'ın hazinelerine ve azizlik makamına ulaştıran en büyük vesile olmuştur. Ey iman edenler! Siz de başınıza gelen sıkıntılarda sabredin, Allah'a güvenin; çünkü Allah, sabredenlerle beraberdir ve onları asla yalnız bırakmaz. Bu kıssa, kurtuluşun ancak Allah katından geldiğini ve O'nun izni olmadan hiçbir vesilenin işe yaramayacağını bizlere öğretmektedir.