Sure Yûsuf — Ayet 70

Kelime Anlamları:

• es-Sikâye (السِّقَايَةُ): İçecek kabı, su kabı; burada kralın yiyecek ölçtüğü ve içecek kabı olarak kullandığı özel bir ölçek/kap anlamındadır.
• er-Rahl (الرَّحْلِ): Yolcu eşyası, heybe, yük; devenin üzerine konulan eşya ve yük anlamına gelir.
• el-Îr (الْعِيرُ): Kervan, yüklü deve kafilesi; yolculuk eden topluluk.
• Ezzene (أَذَّنَ): İlan etti, yüksek sesle duyurdu, nida etti.
• Müezzin (مُؤَذِّنٌ): İlan eden, yüksek sesle çağıran, duyuruda bulunan kişi.

Tefsir:

Hz. Yusuf (a.s.), kardeşlerine güzelce ikramda bulunmuş, onların develerini erzakla yüklemiş ve her birine hakkıyla paylarını vermişti. Kardeşi Bünyamin’e de diğerleri gibi bir deve yükü zahire verilmişti. Ancak Hz. Yusuf’un gönlünde, öz kardeşi Bünyamin’i yanında alıkoyma arzusu vardı. Bu sebeple, kralın yiyecek ölçtüğü ve içeceği özel kabını (sikâyeyi), kimse fark etmeden Bünyamin’in yükünün içine yerleştirdi. Bu, onun yanında kalmasını sağlamak için atılmış tedbirli bir adımdı.

Kardeşleri Mısır’dan ayrılıp memleketlerine doğru yola koyulduklarında, Hz. Yusuf arkalarından bir görevli gönderdi. Görevli yüksek sesle onlara seslendi: "Ey kervan! Siz gerçekten hırsızlarsınız!" Bu nida, onların durdurulması ve olayın açığa çıkarılması için yapılmıştı. Oysa kardeşler, suçsuz olduklarını biliyorlardı ve bu söz onları hem şaşırttı hem de endişelendirdi. Hz. Yusuf’un bu planı, kardeşi Bünyamin’i yanında tutabilmek için Allah’ın izniyle gerçekleştirdiği hikmetli bir düzenlemeydi.

Bu kıssada, Hz. Yusuf’un (a.s.) sabrı, tedbiri ve kardeşine olan derin sevgisi görülmektedir. Aynı zamanda bu olay, insanın hayatında karşılaştığı zorlukların ardında nice hayırlar ve hikmetler olabileceğini gösterir. Allah, sevdiklerini birbirine kavuşturmak için bazen ilginç yollar diler ve kulunun kalbine ferahlık verir. Bu kıssa, müminlere şunu öğretir: Allah’ın takdiri her şeyin üzerindedir ve O, kullarına en güzel şekilde karşılık verir. Hz. Yusuf’un (a.s.) bu davranışı, kardeşlik bağının ne kadar kıymetli olduğunu ve bir müminin, kardeşini kaybetmemek için meşru çarelere başvurabileceğini gösterir. Allah’a güvenen ve sabreden kullar, sonunda hüsrana uğramazlar; aksine Allah onların yollarını açar ve kalplerine sükûnet verir.