Аль-Хиджр сүрәсе — Аять 13

Сүзләрнең мәгънәләре:

• لَا يُؤْمِنُونَ بِهِ — алар аңа (Коръәнгә һәм Мөхәммәд галәйһиссәләмгә) ышанмыйлар.
• خَلَتْ — үтеп китте, узды.
• سُنَّةُ الْأَوَّلِينَ — элеккеге кавемнәргә карата гамәлдә булган Аллаһның гадәте (законы) — аларны һәлак итү.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә Мәккә мөшрикләренең хәлен һәм аларның Коръәнгә карата мөнәсәбәтен белдерә. Алар бу Коръәнгә, ул аларга пәйгамбәр Мөхәммәд галәйһиссәләм аша иңдерелгән булса да, ышанмыйлар. Аларның бу китапка ышанмаулары — Аллаһның аларның йөрәкләренә мөһер сугуы сәбәпле, чөнки алар үзләре дә каршы килү юлын сайлаганнар.

Аллаһы Тәгалә аларны элеккеге кавемнәрнең гамәле белән чагыштыра: элек тә кешеләр үзләренә килгән пәйгамбәрләрне ялганга чыгарганнар һәм аларга иңдерелгән китапларга ышанмаганнар. Шуңа күрә Аллаһның аларга карата гадәте — аларны һәлак итү булган. Менә шул ук гадәт, ягъни Аллаһның үзгәрми торган законы, бу мөшрикләргә дә кагылачак: алар Коръәнгә ышанмыйча, пәйгамбәрне ялганга чыгарып, туры юлдан баш тартып, көферлектә дәвам итсәләр, аларны да элеккеге кавемнәр кебек һәлак итү көтә.

Бу — Мәккә әһеленә куркыныч кисәтү һәм аларның хәзерге тормышлары гына түгел, ә ахирәттәге җәза белән дә вәгъдә итү. Аларның Коръәнгә ышанмаулары аларны Аллаһның рәхмәтеннән мәхрүм итәчәк.

Аятьтән алынган файдалар:

1. Коръән — хак китап, аңа ышанмау — кешене һәлакәткә илтүче сәбәп. Элеккеге кавемнәрнең һәлакәте — моңа ачык дәлил.
2. Аллаһның гадәте (законы) үзгәрми: кем пәйгамбәрләрне ялганга чыгарса һәм хак дингә каршы килсә, ул һәлакәткә дучар булачак.
3. Бу аять мөэминнәргә сабырлык һәм ышаныч бирә: хак юлда торучыларга Аллаһ ярдәменнән өмет өзмәскә кирәк, чөнки Аллаһның ярдәме һәм җәзасы — хакыйкать.
4. Коръәннән файда алу өчен, аңа ышану һәм аның күрсәтмәләре буенча гамәл кылу зарур. Күңелләре мөһерләнгән кешеләргә аңлату файда бирми, шуңа күрә безгә һәрвакыт Аллаһтан туры юл сорарга һәм аның китабына ихлас күңелдән ышануны ныгытырга кирәк.