Isro surasi — Oyat 11

So'zlarning ma'nolari:

• "Yad'u" – chaqiradi, duo qiladi.
• "Bish-sharr" – yomonlik bilan, o'ziga yoki o'zgalarga zarar yetkazadigan narsa bilan.
• "Du'aahu bil-khayr" – yaxshilikni so'rab duo qilgani kabi.
• "Ajula" – shoshqaloq, sabrsiz, o'ylamay ish qiluvchi.

Tafsir:

Inson o'ziga nisbatan g'azablangan paytlarida, o'zi, bolasi yoki mol-mulki haqida yomonlikni – ya'ni halokat, la'nat yoki zarar keltiradigan narsalarni so'rab duo qiladi. Buni u xuddi o'ziga yaxshilik so'rab duo qilganidek, beparvolik bilan qiladi. Agar Alloh taolo bu duoni ijobat qilsa, inson o'zini-o'zi halokatga tashlagan bo'lardi, moli va bolalaridan ayrilgan bo'lardi. Ammo Allohning rahmati va marhamati bilan bunday yomon duolar ijobat qilinmaydi, chunki Alloh insonning bu so'zlarida jiddiy niyat yo'qligini, faqat g'azab va jahl ustida shunday deyishini biladi. Inson tabiatan shoshqaloq va sabrsiz yaratilgan – u o'ylamay, oqibatini hisoblamay ish qiladi, o'ziga foyda keltiradigan narsani ham, zarar keltiradigan narsani ham ajrata olmaydi. Shu sababli u ba'zan o'ziga yaxshilik o'rniga yomonlikni tilaydi.

Foydalar:

1. Bu oyat insonga o'z tilini saqlashni va g'azab paytida ham yaxshi so'zlarni gapirishni o'rgatadi. Chunki inson o'zini tuta olmasa, o'ziga va yaqinlariga og'ir zarar yetkazishi mumkin.
2. Allohning rahmati va marhamati kengligini ko'rsatadi – U bandasining johilligi va shoshqaloqligi sababli aytgan yomon duolarini ijobat qilmaydi, bu esa Uning g'oyat mehribon ekanligidan dalolatdir.
3. Inson o'z zaifligini tan olishi va har ishda Allohga iltijo qilib, sabr va hikmatni so'rashi lozim. Shoshqaloqlik ko'p hollarda pushaymonlikka olib keladi.
4. Musulmon kishi g'azablanganida ham o'zini boshqarishi, og'ir so'zlardan saqlanishi va Allohdan faqat yaxshilikni so'rashi kerak. Bu uning dunyosi va oxiratiga foyda keltiradi.