Baqara surasi — Oyat 33

Kalimalarning izohi:

• أَنبِئْهُم — ularga xabar ber, bildir.
• غَيْبَ — yashirin, ko‘zga ko‘rinmaydigan narsalar.
• تُبْدُونَ — oshkor qilasizlar, yuzaga chiqarasizlar.
• تَكْتُمُونَ — yashiradilar, ichingizda sir tutasizlar.

Tafsir:

Alloh taolo Odam alayhissalomga murojaat qilib: “Ey Odam, ularga (farishtalarga) bu narsalarning nomlarini aytib ber”, dedi. Odam alayhissalom Robbisi o‘rgatganidek, har bir mavjudotning nomini aytib berdi. Shunda Alloh taolo farishtalarga qaratib: “Men sizlarga aytmadimmi: albatta, Men osmonlar va yerdagi yashirin narsalarni bilaman. Sizlar oshkor qilayotgan ishlaringizni ham, ichingizda yashirayotgan narsalaringizni ham bilaman”, dedi.

Bu voqea orqali Alloh taolo Odam alayhissalomning sharafini va ilmning ulug‘ligini ko‘rsatdi. Odamga ismlarni o‘rgatish orqali uning farishtalardan ustunligi namoyon bo‘ldi. Farishtalar “Bizni ulug‘lab, poklab, bizga o‘rgatgan narsalardan boshqasini bilmaymiz”, deganlarida, Alloh ularga Odamning ilmida yashirin hikmat borligini bildirdi.

Ushbu oyatda biz uchun katta saboq bor: ilm — bu insonning eng katta fazilati. Alloh taolo Odamga ismlarni o‘rgatib, insonni ilm orqali ulug‘ladi. Biz ham ilm o‘rganishga, o‘rganishda sabr qilishga, Allohning bizga bergan aql-idrokini to‘g‘ri yo‘lda ishlatishga harakat qilishimiz kerak. Alloh taolo har bir narsani biladi — bizning ochiq qilgan amallarimizni ham, yashirin niyatlarimizni ham. Shuning uchun hamisha to‘g‘ri yo‘ldan borishimiz, Allohning nazorati ostida ekanligimizni unutmasligimiz lozim.

Bu oyatda Alloh taoloning qudrati va hikmati namoyon bo‘ladi. U har bir narsani O‘z ilmi bilan qamrab olgan. Biz bandalar sifatida Unga tavakkal qilamiz, Uning rahmatidan umid qilamiz va Uning buyruqlariga itoat etamiz. Alloh taolo bizni ham Odam alayhissalom kabi ilm va hikmat bilan ziynatlashini, to‘g‘ri yo‘ldan yurishimizni nasib qilsin.