سوره طه — آیه 103

معانی واژگان:

• یَتَخافَتُونَ: با یکدیگر آهسته و پنهانی سخن می‌گویند، به گونه‌ای که صدایشان به گوش دیگران نرسد.
• لَبِثْتُمْ: درنگ کردید و ماندید.
• عَشْرًا: ده روز یا ده شب.

تفسیر آیه:

در آن روز هولناک قیامت، مردم از شدت وحشت و هراس، با صدایی آهسته و پنهانی با یکدیگر سخن می‌گویند و می‌گویند: «شما در دنیا جز ده روز درنگ نکرده‌اید.» آنان به دلیل سختی و طولانی بودن روز قیامت، مدت توقف خود را در دنیا بسیار کوتاه می‌پندارند و حتی آن را به ده روز یا ده شب محدود می‌کنند. این سخن نشان‌دهنده آن است که عمر دنیا در برابر آخرت، بسیار ناچیز و کوتاه است و انسان‌ها در آن روز، تمام مدت زندگی دنیوی خود را فراموش کرده و آن را لحظه‌ای بیش نمی‌دانند. این گفتگوی پنهانی، بیانگر عمق ندامت و حسرت آنان از کوتاهی عمری است که در غفلت و گناه سپری کرده‌اند.

فواید و پیام‌های آیه:

• دنیا با تمام طول و درازای خود، در برابر آخرت و جاودانگی آن، بسیار کوتاه و زودگذر است؛ پس عاقلانه نیست که انسان برای این زندگی کوتاه، سعادت ابدی خود را فدا کند.
• در قیامت، انسان‌ها به کوتاهی عمر خود پی می‌برند و حسرت می‌خورند که چرا از این فرصت اندک برای توشه برداشتن برای آخرت استفاده نکرده‌اند.
• این آیه ما را به هوشیاری و بیداری دعوت می‌کند که از لحظه‌لحظه عمر خود بهره ببریم و آن را در راه رضای خدا و اعمال صالح صرف کنیم، تا در آن روز پشیمان نباشیم.
• ترس و وحشت قیامت چنان است که انسان‌ها حتی جرئت سخن گفتن با صدای بلند را ندارند و با پچ‌پچ با یکدیگر گفتگو می‌کنند؛ پس باید برای آن روز بزرگ آماده شد و به رحمت و مغفرت الهی پناه برد.