Та Ха сүрөсү — Аят 108

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• الدَّاعِيَ – чакыруучу, үндөөчү. Бул жерде кыямат күнү адамдарды махшарга чакыра турган периште Исрафил (алейхи салам) же Кудайдын буйругу менен чакыруучу үн.
• لَا عِوَجَ لَهُ – ага эч кандай бурулуш, четтөө жок. Башкача айтканда, чакырыкка баш ийбей калууга же андан качууга эч мүмкүнчүлүк жок.
• خَشَعَتِ – басылды, тынды, моюн сунду, корккондуктан үнү чыкпай калды.
• الْأَصْوَاتُ – үндөр. Бул жерде үндөрдүн ээлери, б.а. адамдардын өздөрү эске алынат.
• هَمْسًا – шыбыр, акырын үн, буттун баскан үнү сыяктуу эң басык добуш.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Кыямат күнү келгенде, адамдардын баары чакыруучунун үнүнө ээрчишет. Ал чакырык – акыйкат жана чындык болгондуктан, андан эч ким четтеп кете албайт, эч ким ага каршы тура албайт. Баары махшар тарапка бет алышат. Ошол улуу күндүн коркунучу жана Рахмандын улуулугу алдында бардык үндөр басылат, эч ким сүйлөй албайт. Рахманга болгон терең коркунуч жана моюн сунуу сезими менен адамдардын үндөрү чыкпай калат. Ошондо сен акырын шыбырды, буттун баскан басык үнүн гана угасың. Бул – адамдардын махшарга карай коркунуч менен, үнсүз, баш ийип бара жаткандыгынын белгиси.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Бул аят кыямат күнүнүн улуулугун жана Кудайдын кудуреттүүлүгүн эскертет. Ар бир адам ошол күнгө даярдык көрүшү керек.
• Кудай Тааланын алдында баарыбыз барабарбыз: падыша да, жакыр да, күчтүү да, алсыз да – баары Анын алдында моюн сунат.
• Кыямат күнүндөгү ушундай коркунучтуу көрүнүштү эске алып, дүйнөдө жүргөндө жакшылык кылууга, адептүү болууга, Кудайга баш ийүүгө умтулушубуз керек.
• Ислам дини бизди ушундай олуттуу күнгө даярдайт жана ар дайым жакшылыкка чакырат. Бул аят аркылуу биз Кудайдын адилеттигин жана ырайымын терең түшүнөбүз.
• Ошондуктан, Кудайдын буйруктарын аткарып, тыйгандарынан тыйылып, кыямат күнүндө Рахмандын ырайымына жетүүгө аракет кылышыбыз керек. Бул – биздин бактыбыздын жана ийгилигибиздин кепили.