طہ سۈرىسى — ئايەت 134

1) ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• أَهْلَكْنَاهُم: ئۇلارنى ھالاك قىلدۇق، يوقاتتۇق.
• عَذَاب: ئازاب، جازا.
• لَوْلَا: ھەلا، نېمىشقا، (ئەپسۇسلىنىش ۋە تەلەپ بىلدۈرىدىغان سۆز).
• آيَاتِكَ: سېنىڭ ئايەتلىرىڭ، يەنى قۇرئان ۋە شەرىئەت ئەھكاملىرى.
• نَذِلَّ: خارلىنىمىز، زەليل بولىمىز.
• نَخْزَى: رەسۋا بولىمىز، خىجىل بولىمىز، ئازاب بىلەن خارلىنىمىز.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەت ئاللاھ تەئالانىڭ ئىنسانلارغا بولغان رەھمىتى ۋە ئادالىتىنى ئېنىق بايان قىلىدۇ. ئاللاھ تەئالا مۇنداق دەيدۇ: ئەگەر بىز بۇ ئىنكار قىلغۇچىلارنى مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامنى ئەۋەتىشتىن ۋە قۇرئاننى نازىل قىلىشتىن ئىلگىرى بىرەر ئازاب بىلەن ھالاك قىلغان بولساق، ئۇلار قىيامەت كۈنى ئۆزلىرىنىڭ كۇفرىغا باھانە ئىزدەپ: «ئى رەببىمىز! بىزگە بىر پەيغەمبەر ئەۋەتكەن بولساڭچۇ؟ ئۇنىڭغا ئىمان كەلتۈرۈپ، ئۇ كەلتۈرگەن ئايەتلەرگە ۋە شەرىئەت ئەھكاملىرىغا ئەمەل قىلغان بولاتتىق. شۇنداق قىلغاندا، بىز ئازابىڭ بىلەن خارلىنىشتىن ۋە رەسۋا بولۇشتىن ئىلگىرى ھىدايەت تاپقان بولاتتىق» دەيتتى.

بۇ ئايەت شۇنى كۆرسىتىدۇكى، ئاللاھ تەئالا ھېچكىمنى باھانىسىز جازالىمايدۇ. ئۇ ئالدى بىلەن پەيغەمبەر ئەۋەتىپ، كىتاب نازىل قىلىپ، ھەقىقەتنى ئېنىق بايان قىلىدۇ. كىمكى ئىمان كەلتۈرسە، ئۇنىڭغا جەننەت ۋە نېئمەت بار؛ كىمكى ئىنكار قىلسا، ئۇنىڭغا ئازاب ۋە خارلىق بار. ئاللاھ تەئالا ھەر قانداق باھانىنى بىكار قىلىش ئۈچۈن، ئىنسانلارغا پەيغەمبەرلەرنى ئەۋەتكەن ۋە كىتابلارنى نازىل قىلغان. شۇڭا، ھېچكىم «بىزگە پەيغەمبەر كەلمىدى، بىز بىلمىدۇق» دەپ باھانە كۆرسەتەلمەيدۇ.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئەسكەرتىدۇكى، ئاللاھ تەئالانىڭ رەھمىتى چەكسىز. ئۇ بىزگە پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامنى ئەۋەتىپ، قۇرئان كەرىمنى نازىل قىلىپ، ھىدايەت يولىنى ئېنىق كۆرسەتتى. بىزگە پەقەت ئىمان كەلتۈرۈش ۋە ئەمەل قىلىشلا قالدى. ئەگەر بىز بۇ نېئمەتلەرنى قەدرىلىسەك، ئىمان كەلتۈرۈپ، ياخشى ئەمەللەرنى قىلساق، ئاللاھ تەئالا بىزگە جەننەتنى ئاتا قىلىدۇ. ئەگەر بىز ئىنكار قىلساق ۋە ئاسىيلىق قىلساق، ئۇنداقتا ئازاب ۋە خارلىققا دۇچار بولىمىز.

ئىمان كەلتۈرۈش ۋە ياخشى ئەمەل قىلىش بىزنىڭ بۇ دۇنيادا ۋە ئاخىرەتتە ئەڭ چوڭ بەختىمىزدۇر. ئاللاھ تەئالا بىزنى ھىدايەت يولىدا مۇستەھكەم قىلسۇن ۋە بىزنى ئازابىدىن ساقلىسۇن.