ซูเราะฮฺ ฏอฮา — อายะฮฺ 18

คำอธิบายคำศัพท์สำคัญ:

• أَتَوَكَّأُ หมายถึง การพิงหรือยันเพื่อช่วยในการเดิน
• أَهُشُّ หมายถึง การเขย่าหรือตีกิ่งไม้เพื่อให้ใบไม้ร่วงหล่นลงมา
• مَآرِبُ พหูพจน์ของคำว่า مَأْرَبَة หมายถึง ความต้องการหรือประโยชน์ใช้สอยต่างๆ

การตีความหมายของโองการ:

เมื่ออัลลอฮ์ตรัสถามมูซาว่า “สิ่งที่อยู่ในมือขวาของเจ้าคืออะไร?” มูซาจึงตอบว่า “มันคือไม้เท้าของฉัน” จากนั้นเขาก็ได้กล่าวถึงประโยชน์ต่างๆ ของไม้เท้านี้ โดยเริ่มจากสิ่งที่สำคัญที่สุดก่อน นั่นคือ เขาใช้มันเป็นที่ยันเวลาเดิน และใช้มันเขย่ากิ่งไม้เพื่อให้ใบไม้ร่วงหล่นลงมาเป็นอาหารของแกะของเขา และนอกเหนือจากที่กล่าวมานี้ เขายังมีประโยชน์ใช้สอยอื่นๆ อีกมากมายในไม้เท้านี้ เช่น ใช้ป้องกันตัวจากศัตรู ใช้แบกสัมภาระ ใช้ตีงู และใช้เป็นเครื่องมืออื่นๆ ในระหว่างการเดินทาง

การที่มูซากล่าวถึงรายละเอียดของไม้เท้าในลักษณะนี้ แสดงให้เห็นถึงความสงบและความมั่นคงทางจิตใจของเขา ณ ขณะนั้น แม้จะอยู่ในสถานการณ์ที่มีความยิ่งใหญ่และน่าเกรงขามก็ตาม และการที่เขากล่าวถึงประโยชน์ต่างๆ ของไม้เท้าอย่างละเอียดนี้เอง เป็นการเตรียมความพร้อมให้เขาได้เห็นปาฏิหาริย์อันยิ่งใหญ่ที่กำลังจะเกิดขึ้น นั่นคือการที่ไม้เท้าธรรมดาๆ นี้จะกลายเป็นงูตัวใหญ่ที่เคลื่อนไหวได้ ซึ่งเป็นสิ่งที่เกินความเข้าใจของมนุษย์ทั่วไป

บทเรียนและคุณธรรมที่ได้รับ:

1. ความเรียบง่ายและความพอเพียงเป็นคุณลักษณะที่อัลลอฮ์ทรงรัก ผู้เป็นบ่าวที่ใกล้ชิดพระองค์อย่างมูซาไม่ได้ครอบครองทรัพย์สมบัติอันมากมาย แต่เขามีไม้เท้าเพียงอันเดียวที่ใช้ประโยชน์ได้หลายอย่าง ซึ่งสอนให้เรารู้จักใช้สิ่งที่มีอยู่ให้เกิดประโยชน์สูงสุด และไม่หมกมุ่นอยู่กับวัตถุนิยมจนเกินไป
2. การตอบคำถามด้วยความชัดเจนและละเอียดถี่ถ้วนเป็นสิ่งที่ควรปฏิบัติ โดยเฉพาะเมื่อถูกถามเกี่ยวกับสิ่งที่เกี่ยวข้องกับตัวเรา มูซาได้ตอบคำถามของอัลลอฮ์ด้วยความจริงใจและชัดเจน โดยไม่มีการปิดบังหรือกล่าวเกินจริง
3. ปาฏิหาริย์ของอัลลอฮ์สามารถเกิดขึ้นได้กับสิ่งธรรมดาสามัญที่สุด เมื่อพระองค์ทรงประสงค์ ไม้เท้าที่มูซาใช้ในชีวิตประจำวันกลายเป็นสิ่งมหัศจรรย์ที่ทำให้ฟาโรห์และเหล่าผู้ปฏิเสธศรัทธาต้องตะลึง นี่คือบทเรียนว่า อำนาจของอัลลอฮ์นั้นเหนือกว่าทุกสิ่ง และพระองค์สามารถเปลี่ยนสิ่งเล็กน้อยให้กลายเป็นสิ่งยิ่งใหญ่ได้เสมอ
4. การที่มูซากล่าวถึงประโยชน์ต่างๆ ของไม้เท้าอย่างละเอียด แสดงให้เห็นถึงความสำนึกในบุญคุณของอัลลอฮ์ที่มีต่อเขา และเป็นการแสดงความอ่อนน้อมถ่อมตนต่อพระองค์ ซึ่งเป็นแบบอย่างที่ดีสำหรับมุสลิมในการรู้จักขอบคุณพระเจ้าสำหรับทุกสิ่งที่พระองค์ประทานให้ แม้จะเป็นสิ่งเล็กน้อยก็ตาม