طہ سۈرىسى — ئايەت 89

1. ئايەتتىكى ئاچقۇچلۇق سۆزلەرنىڭ مەنىسى:

— «أَفَلَا يَرَوْنَ»: ئۇلار كۆرمەمدۇ؟ يەنى ئۇلار بىلمەمدۇ؟ ئويلىنىپ ئەقىل قىلمايدۇ؟

— «يَرْجِعُ إِلَيْهِمْ قَوْلًا»: ئۇلارغا بىرەر سۆز قايتۇرالمايدۇ، يەنى ئۇلار سورىغاندا جاۋاب بېرەلمەيدۇ.

— «لَا يَمْلِكُ لَهُمْ ضَرًّا وَلَا نَفْعًا»: ئۇلارغا زىيان يەتكۈزۈش ياكى پايدا يەتكۈزۈش قولىدىن كەلمەيدۇ.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەتتە ئاللاھ تائالا بۇزۇق ئىدىيە بىلەن موزايىقا چوقۇنغان كىشىلەرنى ئەقىلگە چاقىرىدۇ. ئۇلار چوقۇنغان موزايىقا ئۇلارغا بىرەر سۆز قايتۇرالمايدۇ، ئۇلارنىڭ سورىغان سۇئاللىرىغا جاۋاب بېرەلمەيدۇ. ئۇ موزايىقا ئۇلارغا زىيان يەتكۈزۈش ياكى پايدا يەتكۈزۈش قولىدىن كەلمەيدۇ، ھەتتا ئۆزىگىمۇ زىيان-پايدا قىلالمايدۇ. ئۇنداقتا، ئاجىز، كۈچسىز، ھېچقانداق ئىش قىلالمايدىغان بىر نەرسىنى قانداقمۇ ئىلاھ قىلىپ چوقۇنۇش مۇمكىن؟ بۇ ھەقىقەتەن چوڭقۇر نادانلىق ۋە ئەقىلسىزلىقتۇر.

ئىنسان ئەقىل-پاراسىتىنى ئىشلىتىپ، ئۆزى چوقۇنغان نەرسىنىڭ ھەقىقىي ئىلاھ بولالمايدىغانلىقىنى، ھېچقانداق كۈچ-قۇدرەتكە ئىگە ئەمەسلىكىنى كۆرۈشى كېرەك. پەقەت ئاللاھ تائالا لا يەلا بولۇپ، ئۇ ھەممە نەرسىگە قادىردۇر، پايدا-زىيان يەتكۈزۈش ئۇنىڭ قولىدادۇر. شۇڭا، ھەقىقىي ئىلاھقا چوقۇنۇش، ئۇنىڭغا يالۋۇرۇش ۋە ئۇنىڭدىن ياردەم سوراش لازىمدۇر. بۇ ئايەت بىزگە ئەقىلنى ئىشلىتىش، ھەقىقەتنى تونۇش ۋە پەقەت ئاللاھقىلا چوقۇنۇش كېرەكلىكىنى ئۆگىتىدۇ.