شعراء سۈرىسى — ئايەت 102

1. ئايەتتىكى ئاساسلىق سۆزلەرنىڭ مەنىسى:

— «كَرَّةً»: قايتىش، دۇنياغا قايتا قايتىش.

— «فَنَكُونَ»: شۇنداق بولۇپ، بىز … بولايلىق.

— «الْمُؤْمِنِينَ»: ئىمان كەلتۈرگۈچىلەر، ئاللاھقا ۋە ئۇنىڭ پەيغەمبەرلىرىگە ئىشەنگۈچىلەر.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەت قىيامەت كۈنىدە ئازاب-ئوقۇبەتكە دۇچ كەلگەن كاپىرلارنىڭ ھەسرىتى ۋە پۇشايمىنىنى بايان قىلىدۇ. ئۇلار ئۆزلىرىنىڭ ئارىيەتچىلىرى ۋە شاپائەت قىلغۇچىلىرى بولمىغانلىقىنى، ھېچكىمنىڭ ئۇلارغا ياردەم بېرەلمەيدىغانلىقىنى كۆرگەندە، ئىنتايىن قاتتىق پۇشايمان چېكىدۇ. شۇ چاغدا ئۇلار: «ئەگەر بىزگە دۇنياغا قايتىش پۇرسىتى بېرىلگەن بولسا ئىدى، ئىمان ئېيتقان كىشىلەردىن بولۇپ، نىجات تاپقانلار قاتارىدا بولاتتى ئىدۇق» دەپ ئارزۇ قىلىدۇ.

بۇ ئايەتتىكى «لَوْ» ئەسلىدە «لَيْتَ» (ئارزۇ) مەنىسىدە كەلگەن بولۇپ، ئۇلارنىڭ ئىچكى قىسمىدىكى ئۆكۈنۈش ۋە ئەپسۇسلىنىشنى ئىپادىلەيدۇ. ئۇلار پەقەت ئىمان ئېيتىشنىلا ئەمەس، بەلكى ئىمان ئېيتىپ نىجات تاپقان مۇئمىنلەردىن بولۇشنى ئارزۇ قىلىدۇ. بۇ ئۇلارنىڭ ئاخىرەتتىكى ئازابنى كۆرگەندىن كېيىنكى ئەچچىق ھەسرەتلىرىنىڭ ئىپادىسىدۇر.

ئەمما ئەپسۇس! ئۇ چاغدا ھېچقانداق قايتىش ۋە تۈزىتىش پۇرسىتى قالمايدۇ. بۇ دۇنيا ھاياتى ئىنسان ئۈچۈن ئىمتىھان مەيدانىدۇر. كىمكى بۇ دۇنيادا ئاللاھقا ۋە ئۇنىڭ پەيغەمبەرلىرىگە ئىمان كەلتۈرۈپ، ياخشى ئەمەللەرنى قىلسا، ئاخىرەتتە نىجات تاپىدۇ؛ كىمكى كۇفرىلىق ۋە گۇناھ-مەئسىيەتتە چىڭ تۇرسا، ئاخىرەتتە قاتتىق ھەسرەت ۋە ئازابقا قالىدۇ.

ئى ئىمان ئېيتىشقا تېخى پۇرسىتى بار قېرىنداشلار! بۇ ئايەت بىزگە ئىبرەت-نەسىھەتتۇر. ئاخىرەتتىكى ھەسرەت پايدا قىلمايدىغان ھەسرەتتۇر. ئەڭ ياخشى پۇرسەت — ھازىرقى ھاياتىمىز. ئاللاھ تائالا بىزگە ئەقىل، ھىدايەت ۋە پەيغەمبەر ئەلچىلىرىنى ئەۋەتتى. ئەمدى بىزگە پەقەت ئىمان كەلتۈرۈش ۋە ياخشى ئەمەل قىلىش لازىم. ئاللاھ تائالا بىزنى ئىمانلىق، تەقۋالىق ۋە ئاخىرەتتە نىجات تاپقۇچىلاردىن قىلسۇن!