سوره شعراء — آيت 205

1) لفظن جي معنيٰ ۽ وضاحت:

• أَفَرَأَيْتَ: ”ڇا تون ڏٺو ۽ سمجهيو؟“ يعني غور ڪرڻ ۽ سوچڻ جي دعوت ڏني پئي وڃي.
• مَتَّعْنَاهُمْ: ”اسان کين فائدو ۽ آسودگي ڏني“، يعني دنيا جي زندگيءَ جا سک ۽ نعمتون عطا ڪيون.
• سِنِينَ: ”سالَن تائين“، يعني گھڻا سال، ڊگھو عرصو.

2) آيت جي تفسير:

اي نبي! ڇا توهان ان ڳالهه تي غور نه ڪيو ته جيڪڏهن اسان انهن ماڻهن کي، جيڪي ايمان کان منهن موڙي ويٺا آهن، دنيا ۾ گھڻا سال آسودگي ۽ نعمتون ڏيندا رهون ۽ کين موت ۽ عذاب ڏانهن نه وٺي وڃون، ته ڇا اهو سندن لاءِ ڪو فائدو ڏيندو؟ حقيقت اها آهي ته دنيا جي زندگي ڪيتري به ڊگھي هجي، آخرڪار ان جو پڄاڻان ٿيڻو آهي ۽ الله جو مقرر ڪيل عذاب ضرور ايندو. اهڙي طرح دنيا جي عارضي سکن ۽ آسودگين کين ڪنهن به قسم جي بچاءُ يا نجات نه ڏيندي، جڏهن ته انهن جي بداعمالي ۽ انڪار جي ڪري کين سزا ملڻ لازمي آهي. هي آيت ان ڳالهه جي ياد ڏياري ٿي ته دنيا ۾ ڊگھي عمر ۽ خوشحالي ڪنهن به طرح الله جي فيصلي کي ٽاري نٿي سگھي، ۽ نه ئي اهو ڪنهن جي حق ۾ دليل بڻجي سگھي ٿو.

3) آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• هي آيت اسان کي سيکاريندي آهي ته دنيا جي زندگي عارضي ۽ فاني آهي، ان جي ڊيگھ يا سکن تي نه گھمڻ گھرجي.
• الله تعاليٰ جو فيصلو ۽ انصاف يقيني آهي؛ جيڪڏهن ڪنهن کي دنيا ۾ مهلت ملي ٿي ته اها آزمائش ۽ حجت قائم ڪرڻ لاءِ آهي، نه ته معافي لاءِ.
• انسان کي گھرجي ته دنيا جي آسودگين ۾ مست ٿي نه وڃي، پر هميشه آخرت جي حساب ۽ الله جي سزا کان ڊڄندو رهي.
• هي آيت اسان کي ترغيب ڏئي ٿي ته اسان توبه ڪريون ۽ الله ڏانهن موٽون، ڇاڪاڻ ته مهلت جي مدت ڪيتري به هجي، آخرڪار موت ۽ حساب اچڻو آهي.
• قرآن مجيد جي حڪمت ۽ انصاف کي سمجهڻ سان دل ۾ اسلام ۽ قرآن سان محبت وڌي ٿي، ۽ انسان پنهنجي زندگيءَ کي الله جي رضا موجب گذارڻ جي ڪوشش ڪري ٿو.