سوره شعراء — آيت 83

1) ڪلمات جي معنيٰ:

• رَبِّ: اي منهنجا پالڻهار، اي منهنجا رب.
• هَبْ لِي: مون کي عطا فرما، مون کي بخش.
• حُكْمًا: حڪمت، علم ۽ فقه، صحيح فيصلو ڪرڻ جي سمجھ ۽ نبوت.
• أَلْحِقْنِي: مون کي شامل ڪر، مون کي ملائي ڇڏ.
• بِالصَّالِحِينَ: صالحن سان، نيڪ ۽ صالح ماڻهن سان.

2) آيت جي تفسير:

هي آيت حضرت ابراهيم عليه السلام جي هڪ عاجزي ۽ نياز سان ڀريل دعا آهي، جيڪا هن پنهنجي پالڻهار جي حضور ۾ ڪئي. هن عرض ڪيو: اي منهنجا رب! مون کي اهڙي حڪمت ۽ سمجھ عطا فرما، جنهن سان مان دين جي ڳالهين کي چڱي طرح سمجهي سگهان ۽ حق ۽ باطل جي وچ ۾ صحيح فيصلو ڪري سگهان. ان سان گڏ هن اهو به گهريو ته الله تعاليٰ کيس نبوت جهڙي وڏي نعمت سان نوازي، جيئن هن کان اڳ گذريل انبين ۽ صالحن کي نوازيو ويو هو. ۽ پوءِ هن دعا ڪئي ته اي رب! مون کي پنهنجي انهن نيڪ ۽ صالح ٻانهن سان شامل ڪر، يعني قيامت جي ڏينهن مون کي به انهن سان گڏ جنت ۾ داخل ڪر ۽ انهن جي صحبت ۾ جڳهه عطا فرما. غرض ته هن هڪ ئي دعا ۾ دنيا جي سڀ کان وڏي نعمت يعني علم ۽ حڪمت گهري، ۽ آخرت جي سڀ کان وڏي نعمت يعني صالحن جي سنگت ۽ جنت گهري. هي آيت اسان کي سيکاريندي آهي ته انسان کي گهرجي ته دنيا ۽ آخرت ٻنهي جي ڀلائي لاءِ الله تعاليٰ کي دعا ڪري، ۽ خاص طور تي علم، حڪمت ۽ نيڪ ماڻهن جي صحبت جي طلب ۾ هميشه رهي.

3) آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• هي آيت اسان کي ٻڌائي ٿي ته علم ۽ حڪمت الله تعاليٰ جي طرفان هڪ وڏي نعمت آهي، جنهن لاءِ هر مسلمان کي دعا ڪرڻ گهرجي.
• نيڪ ۽ صالح ماڻهن جي صحبت ۽ سنگت جي طلب ڪرڻ هڪ قابل تعريف عمل آهي، ڇاڪاڻ ته صالحن سان گڏ رهڻ انسان کي به نيڪيءَ جي راهه تي هلائيندو آهي.
• حضرت ابراهيم عليه السلام جهڙو وڏو نبي به پنهنجي رب کان دعا گهري، تنهن ڪري اسان کي به هميشه عاجزي سان الله تعاليٰ کان دعا گهرڻ گهرجي ۽ پاڻ کي دعا کان محروم نه ڪرڻ گهرجي.
• هي آيت اسان کي ترغيب ڏئي ٿي ته اسان دنيا ۽ آخرت ٻنهي جي ڀلائيءَ لاءِ ڪوشش ڪريون ۽ الله تعاليٰ کان اهو گهرون ته هو اسان کي صالحن ۾ شامل ڪري ۽ جنت ۾ انهن سان گڏ جڳهه عطا فرمائي.
• قرآن مجيد ۾ انبين جون اهڙيون دعائون اسان لاءِ بهترين نمونا آهن، جن تي عمل ڪرڻ سان اسان جي دين ۽ دنيا ٻئي سنورن ٿا.