آل عمران سۈرىسى — ئايەت 106

1. ئايەتتىكى ئاچقۇچلۇق سۆزلەرنىڭ مەنىسى:

• تَبْيَضُّ: ئاقىرىدۇ، يورۇقلىنىدۇ.
• تَسْوَدُّ: قارىيىدۇ، قاراڭغۇلىشىدۇ.
• اسْوَدَّتْ وُجُوهُهُمْ: ئۇلارنىڭ يۈزلىرى قارايغان.
• أَكَفَرْتُمْ: ئىنكار قىلدىڭلارمۇ؟ كاپىر بولدۇڭلارمۇ؟
• فَذُوقُوا: تېتىڭلار، يەنى تارتىڭلار، بېشىڭلارغا كەلسۇن.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەت قىيامەت كۈنىنىڭ ھەيۋەتلىك مەنزىرىسىنى سۈرەتلەيدۇ. ئۇ كۈندە ئىككى خىل ئادەم بولىدۇ: بىر گۇرۇھنىڭ يۈزلىرى ئاپئاق بولۇپ، خۇشاللىق ۋە بەخت-سائادەت ئەكس ئېتىدۇ؛ يەنە بىر گۇرۇھنىڭ يۈزلىرى قاپقارا بولۇپ، قايغۇ ۋە خارلىق ئەكس ئېتىدۇ. ئاق يۈزلۈكلەر — ئاللاھقا ئىمان كەلتۈرۈپ، پەيغەمبەرگە ئەگىشىپ، ئەمرلىرىنى ئورۇندىغان مۇئمىنلەر؛ قارا يۈزلۈكلەر — پەيغەمبەرنى ئىنكار قىلىپ، ئەمرلىرىگە خىلاپلىق قىلغان كاپىرلار.

ئاندىن ئاللاھ تائالا قارا يۈزلۈكلەرگە خىتاب قىلىپ، ئۇلارنى ئەيىبلەپ ۋە ئۇيالدۇرۇپ: «سىلەر ئىمان كەلتۈرگەندىن كېيىن يەنە كاپىر بولدۇڭلارمۇ؟ ئاللاھنىڭ بىرلىكىنى ۋە ئۆزۈڭلاردىن ئالغان ئەھدىنى ئىنكار قىلدىڭلارمۇ؟» دەيدۇ. بۇ يەردىكى «ئىمان» دىن مەقسەت — ئەڭ ئاۋۋال ئاللاھ ئەرۋاھلارنى يارىتىپ، ئۇلارغا «مەن سىلەرنىڭ رەببىڭلار ئەمەسمۇ؟» دەپ سورىغاندا، ئۇلار «ھەئە» دەپ جاۋاب بەرگەن ئەھدىنى، شۇنداقلا ئاتا-بوۋىلارنىڭ ئىبراھىم ئەلەيھىسسالامنىڭ دىنىدىن ئىبارەت بولغان ئەسلى ئىماننى كۆرسىتىدۇ. ئۇلار بۇ ئەھدىنى بۇزۇپ، كۇفرىلىقنى تاللىغانلىقى ئۈچۈن، ئاللاھ ئۇلارغا: «كۇفرىلىقىڭلار سەۋەبىدىن تەييارلانغان ئازابنى تېتىڭلار!» دەيدۇ.

1. بۇ ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار ۋە ئىبرەتلەر:

• ئىمان ۋە ياخشى ئەمەل قىيامەت كۈنى يۈزنىڭ نۇرلىنىشىغا، خۇشاللىق ۋە بەختكە سەۋەب بولىدۇ. بۇ مۇئمىنلەرنى ئىسلامغا ۋە قۇرئانغا مۇھەببەت باغلاشقا، ياخشى ئەمەللەرگە ئىنتىلشكە تەرغىب قىلىدۇ.
• كۇفرىلىق ۋە ئاسىيلىق قىيامەتتە يۈزنىڭ قارىيىشىغا، نادامەت ۋە خارلىققا ئېلىپ بارىدۇ. بۇ ئايەت ئىنساننى ئويغا كەلتۈرۈپ، ھەر ۋاقىت ئىمانىنى قوغداشقا ۋە ئاللاھنىڭ ئەھدىسىگە ۋاپا قىلىشقا چاقىرىدۇ.
• ئاللاھ تائالا ئادىل ھۆكۈم قىلغۇچىدۇر: ھەر كىمگە قىلغان ئەمىلىگە قاراپ مۇئامىلە قىلىدۇ. بۇ ئادالەت ئىسلامنىڭ گۈزەللىكىنى ۋە قۇرئاننىڭ ھەقىقىيلىكىنى كۆرسىتىپ، كىشىلەرنى ئىسلامغا قىزىقتۇرىدۇ.
• ئىمان كەلتۈرگەندىن كېيىن ئۇنى بۇزۇش، ئاللاھنىڭ ئەھدىسىنى ئۇنتۇش ئەڭ ئېغىر گۇناھتۇر. بۇ ئايەت مۇئمىنلەرنى ئىمانىدا مۇستەھكەم تۇرۇشقا، شүبھە ۋە كۇفرىلىقتىن يىراق بولۇشقا ئۈندەيدۇ.
• قۇرئان كەرىم ئىنساننىڭ ئەڭ چوڭقۇر ئېھتىياجى بولغان ئەبەدىي بەخت-سائادەت ۋە ئازابتىن خەۋەر بېرىپ، ئۇنى ھەقىقەت يولىغا يېتەكلەيدۇ. بۇ ئايەت ئوقۇغۇچىنىڭ قەلبىدە قۇرئانغا بولغان ھۆرمەت ۋە مۇھەببەتنى ئاشۇرىدۇ.