آل عمران سۈرىسى — ئايەت 185

ھەر بىر جان ئۆلۈمنى تېتىگۈچىدۇر. ۋە شەكسىزكى، سىلەرگە قىيامەت كۈنى ئەمەللىرىڭلارنىڭ ئەجىرلىرى تولۇق بېرىلىدۇ. كىمكى دوزاختىن يىراق قىلىنىپ، جەننەتكە كىرگۈزۈلسە، ئۇ ھەقىقەتەن نىجات تاپقان بولىدۇ. دۇنيا ھاياتى پەقەت ئالدامچىلىق ماتېرىيالىدۇر.

ئىزاھلىنىدىغان سۆزلەر:

• ذَائِقَةُ الْمَوْتِ: ئۆلۈمنى تېتىگۈچى، يەنى ئۆلۈمنى باشتىن كەچۈرگۈچى.
• تُوَفَّوْنَ: تولۇق بېرىلىدۇ، ھېچ كېمەيتىلمەي.
• زُحْزِحَ: يىراق قىلىندى، ئېلىپ قېچىلدى.
• فَازَ: نىجات تاپتى، مۇۋەپپەقىيەت قازاندى.
• مَتَاعُ الْغُرُورِ: ئالدامچىلىق ماتېرىيالى، يالغان پايدىلىنىش بۇيۇمى.

تەپسىر:

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە ھەر بىر جاننىڭ ئۆلۈمنى تېتىشى مۇقەررەر ئىكەنلىكىنى ئېلان قىلىدۇ. ھېچقانداق جان ئۆلۈمدىن قېچىپ قۇتۇلالمايدۇ، بۇ ھەممە مەخلۇقاتقا ئورتاق تەقدىردۇر. بۇ ئارقىلىق ئىنسانلار دۇنيا ھاياتىغا ئالدىنىپ قالماسلىقى، بەلكى ئاخىرەت ئۈچۈن تەييارلىق قىلىشى كېرەكلىكى ئەسكەرتىلىدۇ.

ئاندىن ئاللاھ تائالا قىيامەت كۈنى ھەر بىر كىشىگە ئەمەللىرىنىڭ ئەجىرىنى تولۇق، ھېچ كېمەيتىلمەي بېرىدىغانلىقىنى بىلدۈرىدۇ. ياخشى ئەمەل قىلغانلار ياخشى مۇكاپاتقا، يامان ئەمەل قىلغانلار يامان جازاغا ئېرىشىدۇ. بۇ ئايەتتە ئىنسانلارغا ئەمەللىرىنىڭ قىممىتى ۋە ئاخىرەتتىكى ھەسابنىڭ ئادىللىقى ئوتتۇرىغا قويۇلىدۇ.

ئايەتنىڭ داۋامىدا، كىمكى دوزاختىن يىراق قىلىنىپ جەننەتكە كىرگۈزۈلسە، ئۇ ھەقىقىي نىجات تاپقان ۋە مەقسىتىگە يەتكەن بولىدۇ. بۇ ئەڭ چوڭ مۇۋەپپەقىيەت ۋە ئەڭ ئالىي نىجاتتۇر. ئاللاھ تائالا بۇ ئارقىلىق مۆئمىنلەرنى خۇشخەۋەر بىلەن سۆيۈندۈرۈپ، ئۇلارنى جەننەتكە ئىنتىلدۈرىدۇ.

ئاخىرىدا، ئاللاھ تائالا دۇنيا ھاياتىنىڭ پەقەت ئالدامچىلىق ماتېرىيالى ئىكەنلىكىنى، ئۇنىڭ ۋاقىتلىق ۋە ئۆتكۈنچى ئىكەنلىكىنى ئەسكەرتىدۇ. دۇنيا ھاياتىنىڭ لەززەتلىرى تېز ئۆتۈپ كېتىدۇ، ئۇنىڭغا ئالدىنىپ قېلىش ئىنساننى زىيانغا ئۇچرىتىدۇ. شۇڭا ئىنسان دۇنيا ھاياتىغا ئەمەس، بەلكى ئاخىرەت ھاياتىغا ئەھمىيەت بېرىشى كېرەك.

ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار:

1. ئۆلۈم ھەر بىر جاننىڭ مۇقەررەر تەقدىرىدۇر، ھېچكىم ئۇنىڭدىن قېچىپ قۇتۇلالمايدۇ. بۇ ئىنساننى دۇنيا ھاياتىغا بەك بېرىلىپ كەتمەسلىككە ئۈندەيدۇ.
2. ئاخىرەت كۈنى ھەر بىر ئەمەلنىڭ ھەققى تولۇق بېرىلىدۇ، بۇ ئاللاھنىڭ ئادىللىقىنى ۋە رەھىمدىللىكىنى كۆرسىتىدۇ.
3. دوزاختىن قۇتۇلۇپ جەننەتكە كىرىش ئەڭ چوڭ مۇۋەپپەقىيەتتۇر. بۇ مۆئمىنلەرنى ياخشى ئەمەللەر قىلىشقا ۋە جەننەتكە ئىنتىلىشكە ئىلھاملاندۇرىدۇ.
4. دۇنيا ھاياتى ۋاقىتلىق ۋە ئالدامچىلىقتۇر. ئۇنىڭغا ئالدىنىش ئىنساننى ئاخىرەتتىكى مەڭگۈلۈك بەختتىن مەھرۇم قىلىدۇ.
5. بۇ ئايەت ئىسلام دىنىنىڭ ئاخىرەت ئېتىقادىنى ۋە ئەمەل-ئىبادەتنىڭ ئەھمىيىتىنى ئوتتۇرىغا قويۇپ، ئىنسانلارنى ھەقىقىي نىجات يولىغا يېتەكلەيدۇ.