سورت آل عمران — آیت 65

د کلمو معناګانې:

• تُحَاجُّونَ: جګړه کوئ، بحث کوئ، شخړه کوئ.
• إِبْرَاهِيمَ: حضرت ابراهيم عليه السلام.
• التَّوْرَاةُ: هغه کتاب چې پر حضرت موسى عليه السلام نازل شوی و.
• الْإِنجِيلُ: هغه کتاب چې پر حضرت عيسى عليه السلام نازل شوی و.
• أَفَلَا تَعْقِلُونَ: آيا عقل نه لرئ؟ آيا نه پوهېږئ؟

د آيت تفسير:

اى اهل کتابو! (يهودو او نصارا) تاسو ولې د حضرت ابراهيم عليه السلام په باره کې جګړه کوئ؟ تاسو يهوديان وايئ چې ابراهيم زموږ د دين و او پر يهوديت و، او نصارا وايئ چې هغه زموږ د دين و او پر نصرانيت و. خو دا خبره سمه نه ده، ځکه چې تاسو پخپله پوهېږئ چې تورات او انجيل دواړه د حضرت ابراهيم عليه السلام څخه وروسته نازل شوي دي. تورات پر موسى عليه السلام نازل شو او انجيل پر عيسى عليه السلام نازل شو، او دواړه د ابراهيم عليه السلام څخه ډېر وروسته وو. نو څنګه کولى شئ چې ووايئ ابراهيم يهودي يا نصراني و، په داسې حال کې چې يهوديت او نصرانيت د هغه له وفات څخه ډېر وروسته پيدا شوي دي؟ آيا تاسو عقل نه لرئ چې د خپلې دې ناسمې خبرې بې بنسټه والى درک کړئ؟ دا ستاسو د لويو خبرو او بې ځايه شخړو څخه يو ښکاره بېلګه ده.

فايدې او عبرتونه:

1. د عقل کارول: دا آيت موږ ته ښيي چې په دين کې بايد عقل او منطق وکاروو، او هره خبره بايد د دليل او ثبوت پر بنسټ وي، نه د تقليد او بې ځايه شوق پر بنسټ.
2. د تاريخ پوهه: دا آيت د تاريخ د پوهې پر ارزښت ټينګار کوي، ځکه چې که چا تاريخ نه وي لوستى، نو د دين په باره کې به غلطې خبرې کوي.
3. د اسلام حقانيت: دا آيت د اسلام د حقانيت يو دليل دی، ځکه چې قرآن کريم د اهل کتابو هغه غلطۍ ښکاره کوي چې دوی پخپله پرې پوهېدل، خو يې نه منل.
4. د شخړې څخه ډډه: موږ بايد له بې ځايه شخړو او جګړو څخه ډډه وکړو، په ځانګړې توګه په ديني چارو کې، او حق بايد په ښه اخلاقو او دلايلو سره وړاندې شي.
5. د پيغمبرانو درناوى: موږ بايد د ټولو پيغمبرانو درناوى وکړو او د هغوى ترمنځ توپير ونه کړو، ځکه چې ټول د الله له لوري رالېږل شوي وو.