سوره روم — آيت 60

1) لفظن جي معنيٰ ۽ وضاحت:

• فَاصْبِرْ: پوءِ صبر ڪر، يعني ثابت قدم رهه ۽ تنگيءَ ۾ به حلم ۽ برداشت سان ڪم وٺ.
• وَعْدَ اللَّهِ: الله جو واعدو، يعني نصرت، ڪاميابي ۽ ثواب جو انجام.
• حَقٌّ: يقيني ۽ سچو، جنهن ۾ ڪو به شڪ ناهي.
• يَسْتَخِفَّنَّكَ: توکي هلڪو ۽ بيوقوف بڻائي، يعني توکي صبر ڇڏڻ ۽ جلدبازي ڪرڻ تي آماده ڪن.
• لَا يُوقِنُونَ: اهي ماڻهو جيڪي يقين نه رکن ٿا، يعني قيامت، بعثت ۽ جزا کي سچو نه ٿا سمجهن.

2) تفسير:

اي نبي! پنهنجي قوم جي تڪذيب ۽ ايذاءَ تي صبر ڪر ۽ انهن جي مخالفت کي برداشت ڪر. بيشڪ الله جو واعدو، جيڪو توکي نصرت، غلبي ۽ ثواب جو ڏنو آهي، يقيني ۽ سچو آهي، ان ۾ ڪو به شڪ ناهي. تنهنڪري ان واعدي جي پوري ٿيڻ ۾ دير ڏسي تون بي صبر نه ٿيءُ ۽ نه ئي اهي ماڻهو توکي صبر کان روڪي سگهن ٿا، جيڪي بعثت ۽ جزا تي يقين نه ٿا رکن. اهي ئي ماڻهو آهن جيڪي توکي جلدبازي، بي صبري ۽ هلڪي پن ڏانهن مائل ڪرڻ جي ڪوشش ڪن ٿا. تنهنڪري تون انهن جي چوڻ ۾ نه اچ ۽ پنهنجي دعوت تي ثابت قدم رهه.

3) فائدا ۽ سبق:

• صبر ۽ ثابت قدمي ئي ڪاميابيءَ جي ڪنجي آهي، خاص ڪري دعوت ۽ تبليغ جي راهه ۾.
• الله جا سڀ واعدا سچا ۽ يقيني آهن، انهن تي ايمان رکڻ ۽ انتظار ڪرڻ ۾ ئي عقل ۽ ايمان جي ڀلائي آهي.
• بي يقيني ۽ شڪ انسان کي بي صبري ۽ هلڪي پن ڏانهن وٺي وڃي ٿو، جڏهن ته يقين ۽ ايمان انسان کي مضبوط ۽ مستقل مزاج بڻائي ٿو.
• اهي ماڻهو جيڪي آخرت ۽ جزا تي يقين نه ٿا رکن، اهي اڪثر دنياوي مفادن لاءِ جلدي ۽ بي صبري ڪندا آهن، تنهنڪري مؤمن کي انهن جي طرزِ عمل کان بچڻ گهرجي.
• الله جي واعدي تي ڀروسو ۽ صبر ئي اهو رستو آهي، جيڪو انسان کي دنيا ۽ آخرت ۾ ڪاميابي ۽ سڪون عطا ڪري ٿو.